Stušul til lemmatrolarar

 

58  Uppskot til  lųgtingslóg um stušul til lemmatrolarar

A. Upprunauppskot
B. 1. višgerš
C. Įlit
D. 2. višgerš

Įr 1998, 13. november, legši Henrik Old, lųgtingsmašur, vegna Javnašarflokkin fram soljóšandi

Uppskot
til
lųgtingslóg um stušul til lemmatrolarar

§ 1. Eigarar av lemmatrolarum yvir 1000 HK, sum hava fingiš veišiloyvi til botnfiskaveiši viš Fųroyar, fįa įrliga hesar upphęddir ķ stušli:

  1. fyri skip bygd ķ 1977 ella seinni, kr. 900.000,- pr. skip,
  2. fyri skip bygd ķ 1976 ella fyrr, kr. 650.000,- pr. skip.

Stk. 2. Stušulin veršur śtgoldin av lųnjavningargrunninum eina ferš um mįnašin viš 1/12 av įrsstušlinum. Fyri 1998 veršur tó hįlvur įrstušul goldin innan įrslok 1998.

§ 2. Treytirnar fyri stušli eftir hesi lóg eru:

  1. at veišan veršur avreidd ķ Fųroyum,
  2. at minst 30% av veišuni hjį fiskifarinum veršur seld yvir eina uppbošssųlu, góškend av landstżrinum
  3. at eigarin letur lųnjavningargrunninum śtskrift śr dagbókini hjį fiskifarinum fyri mįnašin frammanundan.

Stk. 2. Eru treytirnar ķ 1. stk. ikki til stašar fyri ein veišitśr, veršur drigiš frį ķ stušlinum ķ mun til teir dagar, sum hesin veišitśrur hevur vart.

Stk. 3. Ein veišitśrur, sambęrt stk. 2, veršur roknašur frį tķ degi, fiskiskapur byrjar, og til fiskiskapurin byrjar aftur nęsta tśr, ella til skipiš er aftur ķ fųroyskari havn.

Stk. 4. Upphęddin, sum veršur drigin frį stušlinum sambęrt stk. 2, veršur roknaš sum įrstušulin bżttur viš 360 og faldašur viš talinum į dųgum, sum veišitśrurin vardi.

§ 3. Stušulin, sum ikki longu er śtgoldin fyri įrini 1998 til 2001, kann verša śtgoldin ķ einum, um fiskifariš veršur bżtt um viš annaš yngri fiskifar, sum ikki er eldri enn 10 įr og annars lśkar treytirnar ķ lógini um vinnuligan fiskiskap.

§ 4. Undantikiš ķ teimum fųrum, sum nevnd eru ķ § 3, stešgar śtgjaldingin av stušli, tį fiskifar skiftir eigara ella ikki er ķ vinnu.

§ 5. Įrligi stušulin eftir § 1 veršur frį 1. juli 1999 lękkašur viš kr. 50.000,- pr. skip og 1. juli 2000 lękkašur viš kr. 100.000,- pr. skip afturat.

§ 6. Henda lóg kemur ķ gildi dagin eftir, at hon er kunngjųrd, og fer śr gildi aftur 30. juni įr 2001.

Almennar višmerkingar:
Sum ųllum kunnugt, fór lógin um ķlųgustušul śr gildi ķ mars mįnaši ķ įr, og hevur fiskiflotin viš Fųroyar stórt sęš ongan stušul fingiš sķšani. Tķbetur hevur fiskiskapurin hjį flestu skipabólkum seinastu įrini veriš góšur, men hjį djśpvatnstrolarunum hevur fiskiskapurin veriš lękari enn vanligt seinastu įrini. Fyri flestu fiskaslųg, sum djśpvatnstrolarar fiska, er taš galdandi, at tey ikki verša fiskaš av ųšrum skipum, og sostatt hevši hesin fiskur stórt sęš ikki veršiš fiskašur, um hesir bįtarnir ikki vóru. Tó hava garnaskip seinastu įrini roynt eftir svartkalva į somu leiš sum trolararnir, og sostatt er minni ķ part, tį iš talan er um svartkalva.

Taš iš djśpvatnstrolararnir fiska viš Fųroyar, veršur alt avreitt her og gevur vęl av arbeiši. Hesi skip royna mangan ķ ringum lķkindum um veturin og geva sostatt arbeiši uppi į landi, tį annars lķtil fiskur veršur avreiddur. Taš krevjast stór skip fyri at kunna royna um veturin į djśpum vatni viš Fųroyar. Hetta fųrir eisini viš sęr stórar śtreišslur til fiskireišskap og višlķkahald. Flestu av djśpvatnstrolarunum fara nś at eldast, og neyšugt veršur at endurnżggja ella gera stórar ķlųgur ķ hendan flotan ķ nęstu framtķš, fyri at hann kann halda fram at royna į djśpum vatni.

Javnašarflokkurin er av teirri įskošan, at neyšugt er, at hesin flotin fęr mųguleika til fram eftir eisini at verša verandi į tķ djśpa vatninum og ikki veršur tvungin inn į innaru leiširnar at royna, har restin av flotanum viš Fųroyar frammanundan roynir. Tķ veršur skotiš upp, at ķlųgustušulin heldur fram 3 įr afturat.

Veišiloyvini til lemmatrolarar yvir 1000 HK, sum hava fingiš veišiloyvi til botnfiskaveiši viš Fųroyar, eru 8 ķ tali fyri skip bygd ķ 1977 ella seinni, og 5 ķ tali fyri skip bygd ķ 1976 ella fyrr.

Metti fķggjarligi kostnašurin av hesum lógaruppskotiš veršur sostatt ķ mesta lagi kr. 5.225.000,- ķ 1998, kr. 10.125.000,- ķ 1999, kr. 9.150.000,- ķ 2000, og kr. 4.250.000,- ķ 2001.

Į fķggjarlógini, § 5, 34.4.34. ("Nżggj lóggįva") eru settar av kr. 40 mió. til stušul til vinnu.

Višmerkingar til tęr einstųku greinarnar:
Ad § 1. Talan er um stušul til djśpvatnstrolarar. Fyri skip undir punkt 1 er talan um 8 veišiloyvir, og fyri skip undir punkt 2 er talan um 5 veišiloyvir.

Ad § 2. Hóast djśpvatnstrolararnir landa alla veišina av Fųroyaleišini her heima, er helst ręttast at hava treytirnar undir punkt 1 og 2 viš.

Ad § 3. Av tķ at fleiri av skipunum fara at eldast, veršur hildiš, at mųguleikin skal vera fyri at fįa sęr nżtt ellla nżggjari skip uttan at missa stušulin.

Ad § 4. Ręttast er at stešga śtgjaldingini av stušlinum, tį skipiš veršur selt, ella fer um eina tvingsilssųlu. Hettar fyri at stušulin ikki kann innroknast ķ sųluprķsin.

Ad § 5. Eingin višmerking

1.  višgerš 18. november 1998. Mįliš beint ķ vinnunevndina, sum tann 17. december 1998 legši fram soljóšandi

Į l i t

Mįliš er lagt fram av Javnašarflokkinum tann 13. november 1998 og eftir 1. višgerš tann 18. november 1998 beint ķ vinnunevndina.

Nevndin hevur višgjųrt mįliš į fundum tann 23. november 1998, 16. desember 1998 og 17. desember 1998.

Undir višgeršini hevur nevndin havt fund viš umboš fyri skipini og viš landsstżrismannin.

Umbošini fyri skipini fųrdu m.a. fram, at fiskidagaskipanin er komin teimum skipunum, sum eru ķ hesi skipan, til góšar og hevur giviš hesum nógvar inntųkur. Djśpvatnstrolararnir vóru ikki viš ķ hesi skipan. Teir hava gjųrt vart viš hetta, men taš er ikki tikiš til eftirtektar. Umbošini fyri skipini meina tķ, at teir eiga eina kompensasjón fyri ikki at fįa part ķ hesum. Skipini eru vęl rikin, taš eru ašrar umstųšur, sum hava gjųrt, at teir hava klįraš seg illa. Djśpvatnstrolararnir umboša ein flota, sum fór um tvingsilssųlur fyrst ķ 90’unum, hetta eru nżggjir trolarar, og teir eru keyptir dżrt, orsakaš av śtlendskum keyparaįhuga, skipaeigararnir trśšu tó, at taš fór at ganga viš uppgangi ķ fiskiskapinum. Tilgongdin ķ toskinum er tó ikki komin teimum til góšar, og teir hava ikki fingiš įgóša ķ ųkta fiskiskapinum. Av tķ sama hava teir ikki fingiš tęr vęntašu inntųkurnar. Talan er um teir trolararnar, sum eru ringast fyri, m.a. eru teir lķtiš nišurskrivašir. Tó eru taš tey nżggjastu skipini ķ flotanum. Taš, sum teir dagliga sķggja, er, at teir stevna móti įlvarsligum trupulleikum. Umbošini fyri skipini halda, at um fyriliggjandi uppskot hjį Javnašarflokkinum veršur samtykt, so skuldu teir aftanį 3 įr veriš komnir yvir tey ringastu skerini.

Landsstżrismašurin įsannaši, at okkurt mįtti gerast fyri at betra um stųšuna hjį djśpvatnstrolarunum. Hann metir tó, at ašrir mųguleikar skulu kannast fyrst, įšrenn fariš veršur undir at veita rakstrarstušul til hendan skipabólk. Hann upplżsti, at tankar vóru frammi um at seta ein bólk viš umbošum fyri tey skip, sum veiša į somu ųkjum sum djśpvatnstrolararnir, og skal uppgįvan hjį hesum bólki vera at finna eina skipan, har hesir skipabólkar órógva hvųnn annan sum minst.

Landsstżrismašurin upplżsti, at peningur er settur av į fķggjarlógini til varšveiting av einum fjųlbroyttum flota. Av hesum metti landsstżrismašurin, at einar 6 mió. eiga av verša nżttar til djśpvatnstrolararnar. Spurningurin um at fįa djśpvatnstrolararnar undir fiskidagaskipanina veršur eisini višgjųrdur. Landsstżrismašurin helt, at taš er ręttari at skapa nakrar mųguleikar, sum kunnu vara, heldur enn at geva stušul ķ eina avmarkaša tķš.

Landsstżrismašurin segši, at fiskimįlastżriš arbeišir viš eini loysn, sum vęntandi skjótt kann leggjast fram.

Ein meiriluti ķ nevndini (Heini O. Heinesen, Jógvan į Lakjuni, Jįkup Suni Joensen og Jįkup Sverri Kass) tekur ikki undir viš uppskotinum. Meirilutin vķsir til višmerkingarnar frį landsstżrismanninum og męlir lųgtinginum frį at samtykkja uppskotiš.

Ein minniluti ķ nevndini (Henrik Old, Dan Petersen og Alfred Olsen) harmast um, at samgongan ikki kann taka undir viš fyriliggandi uppskotiš. Uppskotiš fekk lķtla og onga višgerš ķ vinnunevndini. Sjįlvt um umboš fyri vinnuna vóru innkallaš, so var tżšiligt, at meirilutin frammanundan hevši tikiš stųšu. Minnilutin vķsir til višmerkingarnar ķ lógaruppskotinum og hevur trupult at sķggja broytingarnar ķ mųguleikunum hjį djśpvatnstrolarunum til taš betra frį ķ vįr, tį lķknandi uppskot var lagt fram. Millum ašrar varš nśverandi landsstżrismašur viš til at leggja taš uppskotiš fram. Ein av mununum millum hetta uppskotiš og uppskotiš frį ķ vįr er, at fyriliggjandi uppskot ber viš sęr nakaš minni kostnaš. Ķ seinasta vęlstrķši sųgdu so at siga allir flokkar, at teir tóku undir viš, at ķlųgustušulin til djśpvatnstrolarar helt į eina tķš enn. Millum ašrar foršingar, sum djśpvatnstrolararnir hava fyri at śtinna vanligan fiskiskap, er avmarkingin viš hjįveišiprosenti fyri tosk og hżsu. Tķ ętlar minnilutin at leggja fram uppskot fyri tingiš hesum višvķkjandi.

Viš hesum višmerkingum męlir minnilutin lųgtinginum til at samtykkja uppskotiš.

2. višgerš 22. december 1998. §§ 1 til og viš 6 fullu 13-0-16. Mįliš sostatt falliš. Mįliš avgreitt.