Višarvųkstur - frķlendisrųkt

 

 

85  Uppskot til  lųgtingslóg um višarvųkstur og frķlendisrųkt

A. Upprunauppskot
B. 1. višgerš
C. Oršaskifti viš 1. višgerš
D. Nevndarskjųl
E. Tikiš aftur

Įr 2003, 4. mars, legši Eyšun Elttųr, landsstżrismašur, vegna landsstżriš fram soljóšandi  

Uppskot

til

lųgtingslóg um višarvųkstur og frķlendisrųkt 

Endamįl

§ 1. Endamįl lógarinnar er at skapa karmar fyri

  1. at višarlundir og onnur lendi viš višarvųkstri verša varšveitt og vard,
  2. at ųkt veršur um lendi og meingi av višarvųkstri v.m.,
  3. at frķlendi og sišsųgulig landslųg verša varšveitt og rųkt eftir tųrvi,
  4. at serligur dentur veršur lagdur į at varšveita og fjųlga um taš, iš eftir er av fornum višarvųkstri,
  5. verju og įbót móti skaša av jųršoyšing v.m.,
  6. ųktum lķvfrųšiligum margfeldi,
  7. royndar- og menningararbeiši į ųkinum, og
  8. rįšgeving og tęnastum.

Frišingar, skipan av brśksavtalum v.m.

§ 2. Višarlundir ķ almennari ogn eiga at frišast sambęrt § 3.
Stk. 2. Garšar og tķlķk frķlendi ķ almennari ogn kunnu frišast sbr. § 3 ella skipast ķ brśksavtalur sbr. § 4.

§ 3. Landsstżrismašurin ger av, um ųki, iš eru egnaš til višarvųkstur v.m. sbr. § 1 nr. 1-7, skulu frišast.
Stk. 2. Landsstżrismašurin įsetur ķ kunngerš nęrri reglur um skipan, rųkt og umsiting av lendum, iš verša frišaš eftir stk. 1.
Stk. 3. Landsstżriš kann bera fķggjarligu śtreišslurnar av at umsita lendi, frišaš eftir stk. 1.
Stk. 4. Frišingar eftir stk. 1 skulu vera tinglżstar sum ķtak (servituttur) į ognini.

§ 4. Landsstżrismašurin kann loyva, at ųki, iš eru egnaš til višarvųkstur v.m. sbr. § 1, nr. 1-7, verša skipaš ķ tķšaravmarkašar brśksavtalur viš įnararnar.
Stk. 2. Landsstżrismašurin įsetur ķ kunngerš nęrri reglur um skipan, rųkt og umsiting av lendum, iš brśksavtalur verša gjųrdar um eftir stk. 1.
Stk. 3. Landsstżriš ber fķggjarligu śtreišslurnar av at umsita lendi, iš eru skipaš eftir stk. 1.
Stk. 4. Ręšisavmarkingar sambęrt brśksavtalum, nevndar ķ stk. 1, skulu vera tinglżstar sum ķtak (servituttur) į ognini.

§ 5. Fyri lendi, nevnd ķ §§ 2-4, skulu vetrarbitsręttindini vera avloyst.
Stk. 2. Fyri at tįlma mųgulig skašaįrin hevur landsstżrismašurin fult ręši į ųllum djóra- og plantulķvi į ųkjum, fevnd av §§ 2-4.

§ 6. Almenningurin skal ķ mest mųguligan mun hava atgongd til lendi, nevnd ķ §§ 2-4.
Stk. 2. Rętturin til atgongd kann skipast ella skerjast stųšugt ella tķšaravmarkaš, tį serlig atlit tala fyri tķ.

§ 7. Virksemi sambęrt §§ 2-4 skal taka fyrilit fyri ųšrum įhugamįlum, so sum nįttśru, sišsųgu, umhvųrvi og frķlendum.

Royndar- og menningararbeiši, sųla v.m.

§ 8. Landsstżrismašurin kann heimila įvķsum landsstovni ella –stovnum at reka royndar- og menningararbeiši višvķkjandi višarvųkstri, urtagaršsvųkstri, plantualing o.ų. nįttśru- og frķlendisspurningum.

§ 9. Landsstżrismašurin kann heimila landsstovni ella –stovnum at skipa fyri sųlu av višar- og urtagaršsvųkstri og vųru, iš hoyrir uppķ.
Stk. 2. Landsstżrismašurin kann ķ kunngerš įseta reglur um prķsįseting v.m.

Kunning og rįšgeving

§ 10. Landsstżrismašurin kann heimila landsstovni ella -stovnum at veita almennum og privatum kunning og rįšgeving ķ sambandi viš višar- og urtagaršsvųkstur, rųktarspurningar, frķlendis- og nįttśruspurningar v.m.

Stušul til verkętlanir

§ 11. Landsstżrismašurin kann veita fķggjarligan stušul til verkętlanir hjį einstaklingum, virkjum, felųgum, stovnum og kommunum.
Stk. 2. Stušul veršur latin eftir tilmęli frį fyrisitingini.
Stk. 3. Stušul kann veitast til verkętlanir, hvųrs endamįl eru

  1. at fjųlga um vaviš av višarvaksnum lendi,
  2. at skapa vernd móti jųršoyšing,
  3. at endurskapa gróšur,
  4. at skapa stųrri lķvfrųšiligt margfeldi, og
  5. at ųkja um frķlendisnżtslu og frķlendisrųkt.

§ 12. Umsókn um stušul skal latast landsstżrismanninum.
Stk. 2. Saman viš umsókn um stušul skulu hesar upplżsingar latast um ętlanina:

  1. endamįl og lżsing,
  2. įbyrgdarhavari,
  3. kostnašur, og
  4. fķgging.

§ 13. Landsstżrismašurin skal ķ seinasta lagi 1. februar įriš eftir, at tilsųgn um stušul er latin, hava frįgreišing um, hvussu stušulin er nżttur.
Stk. 2. Stušul, sum ikki er nżttur ķ seinasta lagi 31. desember ķ stušulsįrinum, fellur burtur.

Umsiting, eftirlit og kęrumųguleikar

§ 14. Landsstżrismašurin kann leggja umsitingar- og eftirlitsuppgįvurnar eftir hesi lóg til įvķsan landsstovn ella landsstovnar.

§ 15. Avgeršir um frišing og skipan av lendum eftir §§ 2-4 skulu frįbošast viš almennari lżsing.

§ 16. Landsstżrismašurin fęr heimild at ognartaka neyšug lendi til višarlundir, višarvųkstur, frķlendi og plantualing eftir reglunum ķ lóg nr. 69 frį 7. mai 1881 um skyldu at lata lendi til almennar vegir v.m..

§ 17. Eftirlitsmyndugleikin og lųgreglan hava móti samleikaprógvi atgongd til almenn og privat ųki, fevnd av §§ 2-4.
Stk. 2. Veršur taš kravt, skal lógvįttan sżnast fram.
Stk. 3. Eftirlitsmyndugleikin hevur rętt til innlit ķ ųll skjųl, iš eru neyšug til fremjan av eftirlitinum.

§ 18. Landsstżrismašurin hevur eftirlitiš viš, at

  1. lógin og tęr viš heimild ķ lógini įsettu reglur og treytir verša hildnar,
  2. avgeršir um boš ella forboš verša lżddar, og
  3. treytir, įsettar ķ frišingarbrųvum og brśksavtalum, verša hildnar.
  4. Stk. 2. Landsstżrismašurin kann geva boš um, at višurskifti, iš ganga ķmóti lógini ella reglum, įsettar viš heimild ķ lógini, skulu fįast ķ ręttlag innan įsetta freist. Verša bošini ikki gingin į mųti, kann landsstżrismašurin gera av, at bųtandi atgeršir skulu fremjast fyri įnarans rokning.

§ 19. Avgeršir, tiknar viš heimild ķ lógini ella eftir reglum, įsettar viš heimild ķ lógini, kunnu kęrast til landsstżrismannin.
Stk. 2. Kęrufreistin er 4 vikur frį tķ degi, avgeršin er frįbošaš.
Stk. 3. Ein kęra setur stešg fyri ķverksetan av avgeršini, til kęrumįliš er avgjųrt.

Revsing og gildiskoma

§ 20. Viš bót veršur sektašur tann, iš tilętlaš ella av grovum ósketni ger skaša į lendi, iš eru frišaš ella skipaš ķ brśksavtalur, ella ger skaša į herverandi vųkstur, djóralķv, śtgerš, og lķknandi, ella misrųkir sķnar skyldur eftir §§ 2-4.
Stk. 2. Er brotiš framt av lųgfrųšiligum persónum so sum partafelag, smįpartafelag, lutafelag ella tķlķkum, kann bótin verša kravd av felagnum sjįlvum.
Stk. 3. Er brotiš framt av landinum, einari kommunu ella einum kommunalum felagsskapi, kann landinum, kommununi ella kommunala felagsskapinum verša įlųgd bót.

§ 21. Višarlundir, frišašar viš heimild ķ lóg nr. 53 frį 27. november 1952 um višarlundir, varšveita hetta ķtak (servituttin), til nżggj frišingarvįttan er tinglżst eftir § 3 ķ hesi lóg, ella landsstżrismašurin ger av at strika ķtakiš.
Stk. 2. Avgeršir, viš heimild ķ lóg nr. 53 frį 27. november 1952 um višarlundir, hava gildi, til taš viš heimild ķ lógini ella reglum, įsettum viš heimild ķ lógini, veršur tikin nżggj avgerš.

§ 22. Henda lóg kemur ķ gildi dagin eftir, at hon er kunngjųrd.
Stk. 2. Lųgtingslóg nr. 53 frį 27. november 1952 um višarlundir, sum seinast broytt viš lųgtingslóg nr. 110 frį 29. juni 1995, veršur samstundis sett śr gildi.

ALMENNAR VIŠMERKINGAR

1. Inngangur
Endamįliš viš lógini er at dagfųra lógargrundarlagiš undir virkseminum, sum Skógrųkt landsins ķ dag umsitur fyri landsstżriš vegna Skógfrišingarnevndina. Galdandi lógargrundarlag er lųgtingslóg nr. 53 frį 27. nov. 1952 um višarlundir. Henda lóg er gomul, yrkisliga ótķšarhóskandi og ikki ķ samsvari viš nśtķmans krųv til almenna fyrisiting.

Eftir galdandi lóg er umsitingin og eftirlitiš lagt til eina skógfrišingarnevnd. Ymiskar avgeršir ķ seksti- og sjeytiįrunum fųrdu til, at umsitingin og eftirlitiš frameftir eisini varš myndaš av einum skógfśta. Seinast ķ įttatiįrunum tók landsstżriš undir viš, at ein landsskógarvųršur viš embętisprógvi skuldi hava ovastu leišsluna av stovninum. Ķ įlitinum um bygnašarbroytingar ķ mišfyrisitingini ķ nķtiįrunum varš Skógrųkt landsins og hennara virksemi lżst sum ein sjįlvstųšugur stovnur. Spurningurin um at dagfųra heimildargrundarlagiš samsvarandi broyttu uppgįvunum varš tó ongantķš veruliga višgjųrdur ķ hesum tķšarskeiši.

Uppskotiš er evnaš til av einum lķtlum arbeišsbólki, iš landsstżrismašurin setti ķ november ķ fjųr, umbošandi Skógrųkt landsins og Oljumįlarįšiš. Av tķ at uppskotiš ķ roynd og veru formliga er ein stašfesting av verandi fyrisiting og sišvenju, hevur ikki veriš hildiš neyšugt at senda taš til hoyringar. Viš framtķšini ķ huga er ętlanin, at hesar reglur seinni verša fluttar ķ eina komandi nįttśruverndarlóggįvu, hvųrs endamįl veršur at tryggja eina samskipaša og forsvarliga fyrisiting av uppgįvum višvķkjandi ųllum nįttśrurųktarmįlum, herķmillum eisini višarvųkstri, skógrųkt og frķlendisųkjum. Uppskotiš um nżggja nįttśruverndarlóggįvu veršur ętlandi lagt fyri Lųgtingiš ķ 2004, eftir at avvaršandi stovnar og felagsskapir hava havt taš til hoyringar.

2. Hųvušstęttir ķ lógaruppskotinum
Nišanfyri verša hųvušstęttirnir ķ lógini lżstir. Hesir snśgva seg um endamįl, frišing og brśksavtalur, royndar- og menningararbeiši, sųlu, kunning og rįšgeving, stušulsskipan til verkętlanir, umsiting og eftirlit, umframt revsing og gildiskomu.

2.1 Endamįl
Endamįliš viš lógini er at skapa karmar fyri skynsamari fyrisiting av višarlundum ķ almennari ogn og at ųkja um lendi viš višarvųkstri. Fleiri višarlundir eru frišašar, nevnast kunnu višarlundirnar ķ Tórshavn, Kunoy, Selatraš, Hoydųlum, Trongisvįgi, viš Marknagil ķ Tórshavn, ķ Mikladali og śti ķ Grųv ķ Klaksvķk. Ķ talvu 1 og 2 til višmerkingarnar er yvirlit yvir fastognir, iš Skógrųkt landsins og/ella Skógfrišingarnevndin eiga ella langtķšarleiga, og ognir, har Skógrųktin vegna nevndina hevur fyrisitingarliga įbyrgd sambęrt tinglżstari skógfrišingarskyldu.

Fleiri av višarlundunum vóršu grundašar ķ fyrru helvt av sķšstu ųld. Eftir herviligu skašarnar ķ jólaódnini ķ 1988 hevur hųvušsdenturin ligiš į at endurreisa gomlu višarlundirnar. Harumframt eru nųkur nżlendi komin aftrat. Višarlundirnar eru sera vęl umtóktar millum manna. Hetta sęst aftur ķ mentanarlķvinum, til hįtķšarhald, frķtķšarvirksemi v.m.

Ymiskt er, hvussu vęl višarlundirnar hava veriš rųktar upp gjųgnum tķšina. Kreppan ķ nķtiįrunum skerdi virkismųguleikarnar hjį Skógrųkt landsins. Ein onnur orsųk er eisini, at ikki allar kommunur hava havt neyšuga orku og fųrleika at rųkja sķn part av skyldunum mótvegis višarlundunum. Tęr stųrru kommunurnar, serliga Tórshavnar kommuna og Klaksvķkar kommuna, hava rašfest višarlundirnar ovarlaga ķ virkseminum hjį sķnum bżargartnarum. Vandi er fyri, at višarlundirnar ķ smęrru kommununum farast, um tęr ikki verša betur rųktar.

Lógin mišar somuleišis eftir at kunna varšveita og rųkja onnur frķlendisųki. Talan er um mųguleika at varšveita įvķs lendi av tķ slagi, iš vanliga verša nevnd D 1 ųki sbrt. bżarskipanarįsetingunum, umframt slķk ųki, sum ķ donskum hųpi verša nevnd "områder til friluftsliv". Sum dųmi um lendi viš upprunavųkstri kann nevnast baraldurin śti ķ Svķnoy, og sum dųmi um lendi av sišsųguligum tżdningi kunnu nevnast torvheišar ymsastašni. Hugsjónin er at verja tey ųki, iš longu finnast, og į tann hįtt fjųlga um nįttśruvirši til frama fyri trivnašin hjį borgarunum. Henda hugsjón er eisini ķ samljóš viš almenna feršavinnupolitikkin.

Hervilig skrišulop hava veriš ymsastašni seinastu įrini. Eisini eru berir moldblettar at sķggja nógva stašni ķ haga og į fjųllum, tķ jųršoyšing alsamt vindur upp į seg. Um neyšug orka veršur sett av, ber til at bųta um hesi višurskifti.

Royndarframleišsla av višarvųkstri og plantutilfari er ein fortreyt ķ langtķšar tilgongdini at framala plantutilfar, sum trķvist undir nįttśrugivnu vakstrarlķkindunum, sum vit hava. Um arbeitt veršur viš framtķšini ķ huga, kann hugsast, at plantutilfar frį royndarframleišsluni kann verša sett nišur til at tįlma trupulleikum frį eitt nś jųršoyšing, luftdįlking o.s.fr., og til at skapa lķvd v.m. Taš almenna kann stušla slķkari royndarframleišslu viš at bjóša fram lendi til nišurseting uttanfyri almennar bygningar, ķ sambandi viš vega- og tunnilsgerš v.m.

Rįšgeving og kunning er natśrligur partur av virkseminum hjį nśtķmans stovnum. Skógrųkt landsins hevur longu ķ mong įr kunnaš og rįšgiviš almennum og privatum ķ rųktarspurningum višvķkjandi višarvųkstri, frķlendum, o.ų.

2.2 Frišing og brśksavtalur
Eftir gomlu lógini vóru heimildirnar hjį Skógfrišingarnevndini avmarkašar til lendi, iš vóru skógarfrišaš. Hetta fųrdi viš sęr ta óhepnu stųšu, at talan annašhvųrt var um heimild at rųkja uppgįvur sambęrt lógini ella als ongar heimildir. Landsstżriš metir, at endamįl lógarinnar betur kann rųkkast, um arbeitt veršur eftir tvinnanda skipanum. Męlt veršur tķ til at varšveita gomlu skipanina viš frišing av lendum til višarvųkstur v.m., samstundis sum taš veršur heimilaš at gera brśksavtalur. Skipanin viš brśksavtalum hevur drśgvar royndir ķ grannalondunum og er ein ųšrvķsi og smidligari hįttur at rųkka endamįlunum viš lógini serliga ķ teimum fųrum, har įnarar sjįlvir seta fram ynski um varšveitslu og rųkt av višarvųkstri, frķlendum o.tķl. Roknast kann viš, at slķkar brśksavtalur ikki verša gjųrdar fyri styttri tķšarskeiš enn 20 įr.

Hildiš veršur fast um, at umrįšandi er at lata almenninginum atgongd til frišaš ųki og til ųki, iš eru skipaš ķ brśksavtalur. Avmarkingar kunnu gerast ķ almennu atgongdini, um hon er til ampa fyri endamįliš viš lendinum. Atgongdin kann skipast, skerjast ella verša noktaš, har serligar umstųšur tala fyri tķ. Eisini veršur męlt til, at landsstżrismašurin skal hava fult ręši į ųllum djóra- og plantulķvi į hesum ųkjum, tķ tųrvur kann verša į at tżna skašadjór, her uppiķ t.d. at skjóta haru uttan fyri veišitķšina eftir harulógini.

2.3 Royndar- og menningararbeiši, sųla v.m.
Skógrųkt landsins hevur ķ longri tķš arbeitt viš royndarframleišslu og menning av višarvųkstri og plantutilfari. Hetta arbeišiš hevur veriš privatum plantusųlum og almenningi at gagni. Įheršsla veršur lųgd į ikki at fremja kappingaravlagandi virksemi. Sum dųmi kann nevnast, at Skógrųktin ikki selur jólatrų ķ kapping viš privatar fyritųkur og vęlgeršarfelagsskapir.

Gott samstarv viš privatar śtbjóšarar av plantutilfari hevur m.a. havt viš sęr, at plantusųlur hava fingiš eina stųšuga tilgongd av fjųlbroyttum og vęl egnašum plantutilfari. Slķkt samstarv betrar um mųguleikarnar at fįa til vega og breiša śt plantutilfar, iš hóskar til okkara gróšrarlķkindi.

2.4 Kunning og rįšgeving
Skógrųkt landsins hevur ķ mong įr veitt kunning og rįšgeving til bęši almenn og privat um višar- og urtagaršsvųkstur. Ętlanin er framhaldandi at lata Skógrųktina rųkja slķkar algongdar kunnandi uppgįvur, tó viš įsannan av, at tęr ikki skulu vera kappingaravlagandi ķ mun til privatar śtbjóšarar innan ųkiš.

2.5 Stušul til verkętlanir
Ķ partinum um stušul til verkętlanir er hugsjónin, at Oljumįlarįšiš frameftir skal umsita jįttanina til stušul av ymiskum tiltųkum, iš samsvara viš endamįliš viš jįttanini. Talan er um verkętlanir, hvųrs endamįl er at ųkja um višarvaksin lendi, at skapa vernd móti jųršoyšing, at endurskapa gróšur eftir skrišulop v.m. Ķ hesum fķggjarįri er jįttanin 500.000 krónur, sķ grein 6.33.2.10 punkt 09 ķ fķggjarlógini.

Oljumįlarįšiš hevur góšar royndir viš umsiting av stušulsjįttanini til umhvųrvisverndartiltųk, og er taš ikki óhugsandi, at hesar stušulsskipanir ķ framtķšini verša lagdar saman. Ein framtķšar samlaš stušulsjįttanarskipan innan umhvųrvis-, nįttśru- og lendisfyrisiting er ķ trįš viš politisku ętlanina um at skipa eina samlaša umhvųrvis-, nįttśru- og lendisfyrisiting. Ein slķk skipan fer at eggja til fjųltįttašar verkętlanir, iš fevna breišari enn hvųr stušulsjįttan sęr. Ein śrslitagóš fyrisiting av stušulsskipanini fer vęntandi at gagna ųllum og kann bųta um hugburšin til eina nśtķmans umhvųrvis-, nįttśru- og lendisfyrisiting.

2.6 Umsiting og eftirlit
Higartil hevur einari skógfrišingarnevnd, vald av landsstżrinum, veriš heimilaš at hava eftirlit viš frišašum višarlundum, og hevur nevndin eisini havt śtinnandi yrkisligar skyldur, so sum at seta nišur, fella og tynna višarvųkstur. Sum framhald av, at hetta arbeišiš so hvųrt varš flutt yvir į skógfśtan, og seinni landsskógarvųršin, at rųkja, samstundis sum yrkisligu fųrleikakrųvini til leišsluna alsamt vuksu, tykist taš ķ dag skilabest at taka av tęr skyldur, sum higartil hava ligiš į nevndini, og at flyta tęr til ein ella fleiri landsstovnar at rųkja. Skógrųkt landsins er ķ dag ein stovnur ķ stórari yrkisligari menning, sum viš fakligari dygd kann rųkja fjųlbroyttu uppgįvunar eftir nżggju lógini.

Lógin įsetur, at allar avgeršir um frišing og brśksavtalur skulu frįbošast viš almennari lżsing. Endamįliš viš įsetingini er at tryggja eina sjónliga lendisfyrisiting og byrgja fyri grannaósemjum v.m. Tķ er eisini įsett, at kęrur skulu fįa avgerš, įšrenn tiltųk kunnu verša sett ķ verk į lendum, kęran snżr seg um. Lķknandi skipan hevur roynst vęl innan umhvųrvisfyrisiting viš frįbošanum um umhvųrvisgóškenningar. Lżsingarmišilin kann t.d. vera dagblųšini.

Mišaš veršur eftir, at frišingar verša framdar ķ sįtt og semju viš įnararnar, og at avtalur verša gjųrdar um endurgjaldiš. Skuldi taš komiš fyri, at semja ikki fęst um endurgjaldiš, verša slķk mįl gjųrd av eftir meginreglunum og mannagongdunum ķ lóggįvuni um ognartųku, sķ lóg nr. 69 frį 7. mai 1881 um skyldu at lata lendi til almennar vegir v.m. Hinvegin er taš ein sannroynd, at tann lóggįvan er gomul og tung at virka eftir.

Landsstżrismanninum veršur heimilaš viš kunngerš at įseta neyvari reglur um virksemiš eftir lógini, og hann hevur eftirlitiš viš, at lógin og treytir sambęrt lógini verša hildnar.

2.7 Revsing og gildiskoma
Haršasta revsing eftir lógini er bót.

Frišingar eftir gomlu lógini verša verandi ķ gildi ķ skiftistķšini, til nżggj frišingarvįttan er tinglżst eftir hesi lóg. Landsstżrismašurin kann eftir nżggju lógini somuleišis gera av ikki at varšveita frišingar eftir gomlu lógini.

3. Fķggjarligar og umsitingarligar avleišingar
Dagfųringin av lóggįvuni hevur bert smįar fķggjarligar avleišingar viš sęr. Heimildin hjį landsstżrinum at bera śtreišslurnar av lendum, iš verša skipaš viš brśksavtalum, veršur ķ fyrsta umfari hildin innanfyri verandi jįttan hjį Skógrųkt landsins, tó so, at ynskjandi er at hękka hesa jįttan viš framtķšini ķ huga.

Stušulsskipanin hevur eina jįttan upp į kr. 500.000, sķ grein 6.33.2.10 punkt 09 ķ fķggjarlógini. Ynskjandi er, at jśst henda jįttanin veršur hękkaš, serliga tķ nįttśrugivnar umstųšur kunnu ųkja um tųrvin at stušla tiltųkum til endurskapan av gróšrarlendum.

Sambęrt grein 3, stk. 3, er įsett, at landsstżriš kann bera śtreišslurnar av at umsita frišaš lendi, iš eru egnaš til višarvųkstur. Somuleišis veršur įsett ķ grein 4, stk. 3, at landsstżriš ber śtreišslurnar av at umsita lendi, skipaš eftir brśksavtalum. Her veršur serliga hugsaš um, at ein landsmįlsetningur kann verša rokkin ķ felag, um landskassin rindar raksturin, og kommunurnar śtvega lendini. Viš at beina sum mest av rakstrarśtreišslunum av nevndu lendum śtaftur į hesi plįssini sum lųnarśtgjaldingar, ber eisini til at nżta lógaruppskotiš ķ ųkismenningarhųpi. Ķ Ķslandi hava samfelagsfrųšiligar kanningar vķst, at teirra sokallašu "skógarbęnda" skipanir hava įtt virknan lut ķ at fįa fólk at stųšast ķ śtjašaranum.

Umsitingarliga veršur ikki roknaš viš stórvegis avleišingum. Taš, at stušulsjįttanin veršur flutt til landsstżrismannin at umsita, hevur ongar avleišingar. Oljumįlarįšiš hevur longu eina slķka umsiting ķ sambandi viš eina stušulsskipan til umhvųrvisverndartiltųk.

Landsstżrismanninum veršur heimilaš at leggja umsitingar- og eftirlitsuppgįvur eftir lógini til įvķsan landsstovn ella landsstovnar. Ķ fyrstu syftu er ętlanin at leggja hesar til Skógrųkt landsins, sum viš lógini fęr eitt dagfųrt lógargrundarlag at virka eftir.

Henda lóg er fyrsta stigiš į leišini fram móti einari dagfųrdari umhvųrvis-, nįttśru- og lendislóggįvu. Viš framtķšini ķ huga er ętlanin at fįa sett į stovn eina samlaša og samansjóšaša fyristing, sum į virknan hįtt kann eftirlķka nśtķmans krųvum til eina umhvųrvis-, nįttśru- og lendisfyrisiting.

    Yvirlit yvir avleišingar

     

    Fyri landiš /
    landsmyndugleika

    Fyri
    kommunalar myndugleikar

    Fyri plįss / ųki
    ķ landinum

    Fyri įvķsar
    samfelagsbólkar / felagsskapir

    Fyri
    vinnuna

    Fķggjarligar/
    bśskaparligar avleišingar

    Nei

    Nei

    Nei

    Nei

    Nei

    Umsitingarligar
    avleišingar

    Nei

    Nei

    Nei

    Nei

    Nei

    Umhvųrvisligar
    avleišingar

    Nei

    Nei

    Nei

    Nei

    Nei

    Avleišingar ķ
    mun til altjóša avtalur / reglur

    Nei

     

    Nei

    Nei

    Nei

    Nei

    Sosialar avleišingar

         

    Nei

     

    Yvirlit yvir fastognir, iš Skógrųkt landsins vegna Skógfrišingarnevndina eigur ella langtķšarleigar.

    Talva 1

     

    Matr. nr.

    Bżur/bygd Vķdd ķ m2 Eigari Skógfrišaš Višmerkingar
    1b, Kirkjubų Kirkjubų 18.400 Skógfrišingarnevndin Ja
    13/11. 1989
    Plantulendiš ķ Kirkjubų
    108, Selatraš Selatraš 15.500 Skógfrišingarnevndin Ja
    5./10 1965
    Višarlundin į Selatraš
    1338, Tórshavn Tórshavn 28.000 Tórshavnar bżrįš Nei Gróšurstųšin ķ Miš Hoydųlum
    1nh, Hoyvķk Tórshavn 40.641 Skógrųkt landsins Ja
    13/11. 1989
    Višarlundin ķ Langadali
    49a, Hoyvķk Tórshavn 20.900 Tórshavnar bżrįš Nei Gróšurstųšin ķ Miš Hoydųlum
    122c, Trongisvįgur Trongisvįgur 1.793 Skógfrišingarnevndin Nei Višarlundin ķ Trongisvįgi
    633, Frošba Tvųroyri 620 Skógfrišingarnevndin Ja
    5./10. 1965
    Garšurin į Sevmżru
    634, Frošba Tvųroyri 1.025 Skógfrišingarnevndin Ja
    5./10. 1965
    Garšurin į Sevmżru
      Lendi ķalt 126.881 m2      

    Yvirlit yvir ašrar fastognir, har Skógrųkt landsins vegna Skógfrišingarnevndina hevur fyrisitingarliga įbyrgd sambęrt tinglżstari skógfrišingarskyldu.

    Talva 2

    Matr. nr. Bżur/bygd Vķdd ķ m2 Eigari Skógfrišaš Višmerkingar
    105, Hvalvķk Hvalvķk 6.600 Hvalvķkar kommuna Ja
    21./4. 1992
    Višarlundin ķ Hvalvķk
    1621, Klaksvķk Klaksvķk 33.000 Klaksvķkar kommuna Ja
    6./11. 1980
    Višarlundin śti ķ Grųv
    31, Kunoy Kunoy 7.829 Kunoyar kommuna Ja
    16./3. 1954
    Višarlundin ķ Kunoy
    384, Leirvķk Leirvķk 7.600 Ognarhagin Ja
    17./2. 1975
    Višarlundin ķ Leirvķk
    233a, Mišvįgur Mišvįgur 11.590 Mišvįgs kommuna Ja
    11./7. 1980
    Višarlundin į Tungu
    80, Mišvįgur Mišvįgur 190 Mišvįgs kommuna Ja
    11./7. 1980
    Višarlundin į Tungu
    72, Mikladalur Mikladalur 15.000 Mikladals kommuna Ja
    16./3. 1954
    Višarlundin ķ Mikladali
    150a, Sandavįgur Sandavįgur 7.340 Sandavįgs kommuna Ja
    13/12. 1988
    Višarlundin į Abbreyt
    1023a, Tórshavn Tórshavn 12.900 Fųroya landsstżri Ja
    30./3. 1982
    Sjómansskślatrųšin
    1023b, Tórshavn Tórshavn 2.600 Fųroya landsstżri Ja
    30./3. 1982
    Sjómansskślatrųšin
    1025a, Tórshavn Tórshavn 7.300 Fųroya landsstżri Ja
    30./3. 1982
    Müllerstrųš
    1026a, Tórshavn Tórshavn 10.100 Fųroya landsstżri Ja
    30./3. 1982
    Debesartrųš
    1026b, Tórshavn Tórshavn 6.000 Fųroya landsstżri Ja
    30./3. 1982
    Debesartrųš
    1037a, Tórshavn Tórshavn 11.400 Tórshavnar bżrįš Ja
    18./3. 1974
    Višarlundin śti ķ Griš
    1160a, Tórshavn Tórshavn 282.800 Tórshavnar bżrįš Ja
    18./3. 1974
    Plantulendiš ķ Havnardali,
    av Įlakershaganum
    1174, Tórshavn Tórshavn 10.800 Tórshavnar bżrįš Ja
    18./3. 1974
    Plantulendiš ķ Marknagili
    1177, Tórshavn Tórshavn 15.100 Fųroya Jaršarrįš Ja
    6./11. 1980
    Plantulendiš ķ Marknagili
    1229, Tórshavn Tórshavn 32.100 Tórshavnar bżrįš Ja
    18./3. 1974
    Višarlundin ķ Kerjum
    1265u, Tórshavn Tórshavn 3.857 Listafelag Fųroya Ja
    19./.7. 1972
    Listasavn Fųroya
    1457a, Tórshavn Tórshavn 8.400 Hanus viš Hųgadalsį Ja
    13./1. 1978
    Viš Sortudķkiš
    19, Hoyvķk Tórshavn 45.300 Fųroya Jaršarrįš Nei Višarlundin ķ Nišastu Hoydųlum
    20, Hoyvķk Tórshavn 4.390 Fųroya Jaršarrįš Ja
    9./7. 1993
    Ķskoyti til višarl. ķ Nišastu Hoydųlum
    784a, Tórshavn Tórshavn 77.173 Tórshavnar bżrįš Ja
    2./11. 1965
    Višarlundin ķ Gundadali
    152, Trongisvįgur Trongisvįgur 28.700 Tvųroyrar kommuna Ja
    7./12. 1965
    Višarlundin ķ Trongisvįgi
    513, Frošba Tvųroyri 3.800 Tvųroyrar kirkja Ja
    19./9.1972
    Višarlundin viš Kirkjuna į Tvųroyri
    30, Vįgur Vįgur 11.680 Vįgs kommuna Ja
    30./3. 1987
    Plantulendiš vesturi į Vatninum
    41, Vįgur Vįgur 19.000 Vįgs kommuna Ja
    7./12. 1965
    Višarlundin ķ Vįgi
    44, Vįgur Vįgur 11.100 Vįgs kommuna Ja
    7./12. 1965
    Višarlundin ķ Vįgi
      Lendi ķalt 693.649 m2      

Višmerkingar til einstųku lógargreinirnar
§ 1. Endamįl lógarinnar er at skapa karmar fyri
1) at višarlundir og onnur lendi viš višarvųkstri verša varšveitt og vard,
2) at ųkt veršur um lendi og meingi av višarvųkstri v.m.,
3) at frķlendi og sišsųgulig landslųg verša varšveitt og rųkt eftir tųrvi,
4) at serligur dentur veršur lagdur į at varšveita og fjųlga um taš, iš eftir er av fornum višarvųkstri,
5) verju og įbót móti skaša av jųršoyšing v.m.,
6) ųktum lķvfrųšiligum margfeldi,
7) royndar- og menningararbeiši į ųkinum, og
8) rįšgeving og tęnastum.

Višmerkingar
Endamįlsoršingin lżsir ķ stuttum karmin og tey miš og mįl, lógin hevur.

Oršingarnar spegla eina nśtķšar įskošan, iš samansjóšar tey mįl, sum eiga at verša umsitin ķ eini virkisfųrari heild. Galdandi lóg fevnir harafturķmóti bert um višarlundirnar. Somuleišis fevnir lógin so mikiš vķša, at hon eisini slóšar fyri, at til ber at rųkja altjóša įsettar uppgįvur, sķ annars frįgreišingina frį arbeišsbólkinum višvķkjandi Nįttśru- & Umhvųrvisvernd, iš landsstżriš legši fyri Lųgtingiš til ašaloršaskiftis ķ januar 2002.

Ķ nummar 1 veršur hugsaš bęši um verandi višarlundir, t.v.s. lendi, iš eru skógfrišaš sambęrt galdandi lóggįvu, og um onnur lendi viš slķkum vųkstri, iš ikki eru frišaš eftir galdandi lóggįvu. Sum dųmi um ikki frišaš lendi kunnu nevnast privatar plantingar, sum garšurin hjį Konoy viš Gųtugjógv, og almennar višarlundir, sum trųini kring Sušuroyar Sjśkrahśs. Harumframt veršur hugsaš um onnur lendi viš višarvųkstri, eitt nś pķlakjarriš fram viš įnni ķ Streymnesi og baraldin śti ķ Svķnoy.

Nummar 2 mišar eftir meira višarvųkstri, bęši tį talan er um lendi, mongd og fjųlbroytni. Orsųkin er, at trot er į bęši vųkstri og lendum til hetta.

Viš "frķlendi" ķ nummar 3 er at skilja bęši bżarskipanarhugtakiš, sum fevnir um taš sokallaša D 1 ųki, umframt danska hugtakiš "friluftslivsarealer". Viš "landslųg" er at skilja eitt heldur stųrri lendi, t.d. fjall, dalur ella lķš.

Nummar 4 leggur įheršslu į tżdningin av at varšveita taš, iš eftir er av forna upprunavišarvųkstrinum. Sum dųmi um slķkan vųkstur kunnu nevnast Baraldur (Juniperus communis L. subsp. alpina (Suter) Celak), Arktiskur pķlur (Salix arctica Pallas), Lošpķlur (Salix lanata L.) og Pįlmapķlur (Salix phylicifolia L.). Hesi višarslųg eru ógvuliga sjįldsom her į landi nś, og eiga vit at gera taš, vit megna, til at verja tey.

Nummar 5 er ętlaš at slóša fyri mųguleikum at byrgja fyri skaša av jųršoyšing (erosjón), jaršarlopi og omanlopi, skalvalopi og tķlikum. Hetta kann verša gjųrt viš broyting av brśksmynstri, gróšurseting av serligum vųkstri, sum t.d. višarvųkstri og bjųlgurtum. Somuleišis er tųrvur į at kunna bųta framdar skašar.

Ķ nummar 6 er taš ynskiš um at menna um margfeldiš (biodiversitetin), hugsaš veršur um.

Nummar 7 įsannar, at neyšugt er viš mųguleikum fyri at gera royndir, granskingarverkętlanir v.m., bęši ķ innlendis og altjóša samstarvi, til tess at menna ųkiš. Vķst veršur eisini til višmerkingarnar til § 8.

Nummar 8 įsannar tųrvin į rįšgeving og tęnastum, bęši til vanliga borgaran, vinnulig įhugamįl og myndugleikar. Vķst veršur eisini til višmerkingarnar til § 8.

§ 2. Višarlundir ķ almennari ogn eiga at frišast sambęrt § 3.
Stk. 2. Garšar og tķlķk frķlendi ķ almennari ogn kunnu frišast sbrt. § 3 ella skipast ķ brśksavtalur sbrt. § 4.

Višmerkingar
Eftir stk. 1 eigur taš almenna at ganga undan ķ at friša ųki til višarvųkstur og soleišis at varšveita višarlundir til komandi ęttarliš. Tķ veršur męlt til eina įseting um frišing. Til tess at lata upp fyri įvķsum smidleika veršur tó oršingin "eiga" nżtt heldur enn "skulu".

Uttanduralendi ķ stk. 2 vil siga frķlendi sum garšar og tķlķkt. Almennir garšar, iš hoyra til gamlar embętisbśstašir ella stovnar, eiga at verša varšveittir og rųktir tvųrtur um stovnsmųrk.

§ 3. Landsstżrismašurin ger av, um ųki, iš eru egnaš til višarvųkstur v.m. sbr. § 1, nr. 1-7, skulu frišast.
Stk. 2. Landsstżrismašurin įsetur ķ kunngerš nęrri reglur um skipan, rųkt og umsiting av lendum, iš verša frišaš eftir stk. 1.
Stk. 3. Landsstżriš kann bera fķggjarligu śtreišslurnar av at umsita lendi, frišaš eftir stk. 1.
Stk. 4. Frišingar eftir stk. 1 skulu vera tinglżstar sum ķtak (servituttur) į ognini.

Višmerkingar
Landsstżrismašurin fęr eftir stk. 1 heimild at friša ųki, iš eru egnaš til endamįliš sbrt. § 1, nr. 1-7). Hetta merkir, at mųguleiki er at friša lendi til įvķs endamįl, og į henda hįtt tryggja langtķšar samfelagsįhugamįl. Frišingin tryggjar, at onnur įhugamįl ikki kunnu troka seg inn ķ hesi lendi. Ein frišing kann broytast ella avtakast, um serlig višurskifti seinni tala fyri hesum. Sišvenja er, at serstakliga góšar grundir skulu vera, skal ein frišing verša broytt ella tikin av. At tryggja stųšug langtķšarįhugamįl er ein megintįttur ķ sambandi viš frišing.

Verandi višarlundir og neyšugur partur av tķ lendi, har forni upprunavišarvųksturin er at finna, eru millum tey ųki, iš fyrst eiga at verša frišaš eftir nżggju lógini. Viš atliti at įsetingunum ķ stk. 3 eiga frišingarnar at verša góškendar av landsstżrismanninum. Eftir gomlu lógini kundi skógfrišingarnevndin góškenna eina frišingarskyldu uttan um landsstżrismannin.

Sambęrt stk. 2 verša tęr innihaldsligu reglurnar um rųkt og umsiting av frišašum lendum įsettar viš kunngerš.

Viš "rųkt" er at skilja taš stigiš, mišaš veršur eftir ķ gerandisverkliga haldinum av lendunum. Viš "umsiting" er at skilja ein og hvųr, iš įbyrgdina hevur av lendinum og av at lśka įsetingarnar fyri lendiš.

Mangan hevur trot veriš į atgongd til lendi at nżta til ymisk įhugamįl. Soleišis er eisini viš lendi til višarlundir, annan višarvųkstur, frķlendi, nįttśrulendi v.m. Taš eigur tķ at verša eitt landspolitiskt ašalmįl at ųkja um vaviš av slķkum lendum. Ein gongd leiš at rųkka hesum er, at landskassin ķ stųrri mun ber fķggjarligu śtreišslurnar av at umsita hesi lendi. Ašrir samstarvspartar, t.d. kommunur og privatfólk, kunnu tį leggja sķn lut ķ viš at lata sjįlvt lendiš til ętlanina.

Eitt dųmi kann vera, at ein kommuna letur lendi at friša til višarlund, og at fyrisitingarmyndugleikin sķšani ber śtreišslurnar til rakstur og umsiting. Hesar upphęddir eiga tį ķ mest mųguligan mun at verša nżttar til lųnarinntųku hjį fólki ķ teirri kommunu, sum legši lendi til endamįliš. Hetta ber bert lutvķst til eftir gomlu lógini.

Fķggjarligu avleišingarnar fyri landskassan verša ikki stųrri enn politiski viljin ķ hesum mįli. Nżggj lendi verša ikki frišaš uttan góškenning av landsstżrismanninum, og tį er greiša eisini fingin į fķggjarligu avleišingunum av frišingini.

Samlašu śtreišslurnar til Skógrųkt landsins, skógfrišašu višarlundirnar ķ Fųroyum og til verkętlanarstušul, eru ķalt fyri 2003 įleiš:

Fķggjarlųgtingslógarjįttanin til Skógrųkt landsins kr. 2.640.000
Fķggjarlųgtingslógarjįttanin til višarvųkstur kr. 500.000
Fķggjarętlanarjįttan - Tórshavnar kommuna kr. 405.000
Fķggjarętlanarjįttan - Klaksvķkar kommuna kr. 150.000
Fķggjarętlanarjįttan - Tvųroyrar kommuna kr. 100.000
Ašrar kommunur ķalt (mett) kr. 100.000

Eftir stk. 4 skal frišingin tryggjast į ręttarligum grundarlagi, viš taš at frišingin veršur tinglżst sum ķtak (servituttur) į ognini viš vešrętti framman fyri allari pantiskuld og framman fyri ųllum ķtųkum og ųšrum heftingum, og viš įttalurętti landsstżrismansins.

§ 4. Landsstżrismašurin kann loyva, at ųki, iš eru egnaš til višarvųkstur v.m. sbr. § 1, nr. 1-7, verša skipaš ķ tķšaravmarkašar brśksavtalur viš įnararnar.
Stk. 2. Landsstżrismašurin įsetur ķ kunngerš nęrri reglur um skipan, rųkt og umsiting av lendum, iš brśksavtalur verša gjųrdar um eftir stk. 1.
Stk. 3. Landsstżriš ber fķggjarligu śtreišslurnar av at umsita lendi, iš eru skipaš eftir stk. 1.
Stk. 4. Ręšisavmarkingar sambęrt brśksavtalum, nevndar ķ stk. 1, skulu vera tinglżstar sum ķtak (servituttur) į ognini.

Višmerkingar
Įsannandi, at tųrvur eisini er į virkismųguleikum innan karmar, iš hava leysari og smidligari įsetingar enn vanligt er, tį talan er um beinleišis frišingarmįl, veršur ķ stk. 1 męlt til eisini at hava eina skipan viš tķšaravmarkašum brśksavtalum viš įnararnar. Hesar eiga vanliga ikki at verša gjųrdar fyri styttri įramįl enn 20-30 įr, soleišis at veruligur mųguleiki er at nįa tķ endamįli, iš ętlaš varš viš avtaluni. Vķst veršur eisini til taš, iš greitt er frį um § 3, stk. 1, og § 2, stk. 2.
Stk. 2. Vķst veršur til višmerkingarnar til § 3, stk. 2.
Stk. 3. Vķst veršur til višmerkingarnar til § 3, stk. 3.
Stk. 4. Viš ręšisavmarkingar er at skilja ein nęrri lżst avmarking ķ rętti eigarans. Vķst veršur til višmerkingarnar til § 3, stk. 4.

Galdandi lóggįva hevur ongar slķkar heimildir. Višvķkjandi teimum fķggjarligu avleišingunum veršur vķst til višmerkingarnar til § 3.

§ 5. Fyri lendi, nevnd ķ §§ 2-4, skulu vetrarbitsręttindini vera avloyst.
Stk. 2. Fyri at tįlma mųguligum skašaįrinum hevur landsstżrismašurin fult ręši į ųllum djóra- og plantulķvi į ųkjum, fevnd av §§ 2-4.

Višmerkingar
Ongar broytingar eru ķ mun til įsetingarnar ķ galdandi lóggįvu. Ķ stk. 1 er talan um at avloysa tey ręttindi til vetrarbit hjį hśsdjórum, iš yvirliggjandi hagi hevur sambęrt kapittul 8 ķ hagalógini (Lov nr. 172 af 18. Maj 1937 for Fęrųerne om Haugers Styrelse og Drift m.m. viš seinni broytingum).
Eftir stk. 2 er heimild at regulera djóra- og plantulķviš į nevndu lendum, leyst av įsetingum ķ ašrari lóggįvu, soleišis at endamįliš viš ętlanini ikki veršur mist.

§ 6. Almenningurin skal ķ mest mųguligan mun hava atgongd til lendi, nevnd ķ §§ 2-4.
Stk. 2. Rętturin til atgongd kann skipast ella skerjast stųšugt ella tķšaravmarkaš, tį serlig atlit tala fyri tķ.

Višmerkingar
Ķ stk. 1 er grundleggjandi ašalreglan įsett, so višarlundir og onnur frķlendi ķ mest mųguligan mun skulu vera atkomulig hjį almenninginum, serstakliga har talan er um lendi, iš eru almenn ogn ella hava fingiš almennan stušul. Hetta er eisini ķ samsvari viš tķšarandan og rįkiš ķ grannalondunum.

Eftir stk. 2 er heimild tó at skipa, skerja ella ganga ķmóti hesum atgongdarręttindum. Serlig atlit sum vųkstur, djóralķv ella onnur nįttśruvišurskifti kunnu tala fyri, at atgongdarrętturin veršur skerdur ķ styttri ella longri tķš, ella tį frišur mį valda į įvķsum ųki, mešan įvķs arbeiši eru ķ gerš, ella um lendiš er tengt at ųšrum virksemi, iš ikki er sameiniligt viš atgongd almenningsins.

Ķ galdandi lóggįvu er įsett, at almenningurin onga atgongd hevur til višarlundirnar uttan eftir loyvi frį Skógfrišingarnevndini. Sostatt veršur stųšan vend viš. Ķ verki er broytingin ikki tann stóra, tķ at kalla allar nśverandi višarlundir eru atkomuligar fyri almenninginum.

§ 7. Virksemi sambęrt §§ 2-4 skal taka fyrilit fyri ųšrum įhugamįlum, so sum nįttśru, sišsųgu, umhvųrvi og frķlendum.

Višmerkingar
Ķ stk.1 veršur įheršsla lųgd į, at virksemiš eftir hesi lóggįvu skal verša framt ķ samskipašum verki og viš atliti at ųšrum įhugamįlum og ųšrum brśkarum av lendi og nįttśru. Ķ hesum samstarvi er serliga tżdningarmikiš at vķsa til nśverandi lóggįvu um bżarskipanir, landsvegir, nįttśrufrišing, fornfrišing og virksemi jaršarrįšsins. Slķk samskipan og atlit eru neyšug til tess at fįa virksemiš eftir hesi lóg felt inn ķ virksemi eftir ašrari lóggįvu.

Galdandi lóggįva hevur onga slķka įseting.

§ 8. Landsstżrismašurin kann heimila įvķsum landsstovni ella –stovnum at reka royndar- og menningararbeiši višvķkjandi višarvųkstri, urtagaršsvųkstri, plantualing o.ų. nįttśru- og frķlendisspurningum.

Višmerkingar
Talan er um eina heimildarįseting til tess at loyva neyšugum arbeiši viš royndum, granskingarverkętlanum og ųšrum menningararbeiši, bęši ķ innlendis og altjóša samstarvi.

Skógrųkt landsins samstarvar ķ dag viš fleiri stovnar og einstaklingar uttanlands, serliga ķ Noršurlondum og Bretlandi, men eisini ķ USA (Alaska), ķ Eldlandinum og į Falklandsoyggjunum. Skógrųkt landsins tekur eisini lut ķ verkętlanum viš fķgging frį t.d. noršurlendskum granskingarrįšum. Skógrųkt landsins er fastur limur ķ noršurlendska arbeišsbólkinum Nordisk Arboretudvalg og rųkir landsstżrisins umbošan ķ SamNordisk Skogsforskning.

Ynskiligt er, at heimildin fevnir so mikiš vķša, at alt virkisųkiš innan višarvųkstur, urtagaršsbrśk og nįttśru- og frķlendisrųkt annars, veršur fevnt av henni, soleišis at ein heildarmeting kann verša nżtt, tį virksemiš veršur lagt til ręttis.

Landsstżrismašurin kann heimilaš einum ella fleiri landsstovnum at rųkja uppgįvurnar. Ein slķk smidlig įseting tykist skilagóš, so lagt er uppfyri mųguligum fyrisitingarligum bygnašarbroytingum ķ framtķšini.

Nśverandi lóggįva hevur ongar slķkar įsetingar. Hesum hevur saknur veriš ķ leingi.

§ 9. Landsstżrismašurin kann heimila landsstovni ella –stovnum at skipa fyri sųlu av višar- og urtagaršsvųkstri og vųru, iš hoyrir uppķ.
Stk. 2. Landsstżrismašurin kann ķ kunngerš įseta reglur um prķsįseting v.m.

Višmerkingar
Eftir stk. 1 er talan um at veita heimild til ta plantusųlu, iš nś fer fram į Gróšurstųšini hjį Skógrųkt landsins. Virksemiš hevur ment seg, sķšan Skógfrišingarnevndin fekk leigaš Skraddaratrųšna ķ Miš Hoydųlum frį Tórshavnar kommunu til plantuskśla og arboret.

Sųlan av trųum og runnum, bęši smįsųla og heilsųla til yrkiskundar og kommunur v.m., er ein hųvušsstušul undir teirri menning av gróšurseting, iš nś fer fram kring alt landiš. Sum er, er Skógrųkt landsins avgjųrt stųrsti veitari av trųum og runnum til fųroyska brśkaran. Harumframt kemur, at brśkarin į hendan hįtt fęr lut ķ tķ plantutilfari, sum hildiš veršur hóskiligt til fųroysk gróšrarlķkindi. Somuleišis veršur annar śrdrįttur śr višarlundunum eisini seldur fųroyska brśkaranum. Ynskjandi er, at heimildin fevnir so mikiš vķša, at alt virkisųkiš innan višar- og urtagaršsvųkstur og vųru, iš hoyrir uppķ, veršur fevnt av henni.

Sambęrt stk. 2 kann landsstżrismašurin įseta reglur um prķsįseting v.m. Umrįšandi er, at at sųlan ikki er kappingaravlagandi, ķ mun til privatar śtbjóšarar innan ųkiš. Hetta merkir, at handilsvųran skal seljast fyri marknašarprķs. Nśverandi lóggįva hevur ongar slķkar įsetingar. Hesum hevur leingi stórur saknur veriš ķ. Landsgrannskošarin hevur fyrr vķst į, at heimild vantaši į hesum ųki.

Plantusųluvirksemiš v.m. gevur mųguleika fyri inntųkum til stovnin. Bruttoinntųkan ķ 2002 var knappar 700 tśsund krónur, undantikiš MVG.

§ 10. Landsstżrismašurin kann heimila landsstovni ella -stovnum at veita almennum og privatum kunning og rįšgeving ķ sambandi viš višar- og urtagaršsvųkstur, rųktarspurningar, frķlendis- og nįttśruspurningar v.m.

Višmerkingar
Stk. 1 heimilar landsstżrismanninum at lata almennum landsstovni uppgįvur višvķkjandi kunning og rįšgeving. Tųrvur er į rįšgeving og tęnastum. Skógrųkt landsins hevur ķ dag eina virkna rįšgeving ķ nįttśru- og tręplantuspurningum, umframt ųšrum spurningum, iš hava tilknżti til virksemiš.

Skślar hava ķ nógv įr brśkt Skógrųkt landsins til kunningarvirksemi. Sum dųmi kunnu nevnast kunning um viš og tķlķkt fyri trędeildini į Tekniska Skśla ķ Tórshavn, kunning um nįttśruvišurskifti viš atliti at višarvųkstri fyri Fųroya Studentaskśla og HF-skeiši ķ Hoydųlum. Harafturat hevur stovnurin javnan vitjan av flokkum śr fólkaskślanum og dagstovnunum ķ somu ųrindum. Nęrum įrliga er stovnurin vertur fyri skślanęmingum ķ yrkisvenjing. Skógrųkt landsins er góškent lęruplįss til "grųnar" śtbśgvingar ķ Fųroyum.

Galdandi lóggįva sigur einki um hesar tęttir.

§ 11. Landsstżrismašurin kann veita fķggjarligan stušul til verkętlanir hjį einstaklingum, virkjum, felųgum, stovnum og kommunum.
Stk. 2. Stušul veršur latin eftir tilmęli frį fyrisitingini.
Stk. 3. Stušul kann veitast til verkętlanir, hvųrs endamįl eru
1) at fjųlga um vaviš av višarvaksnum lendi,
2) at skapa vernd móti jųršoyšing,
3) at endurskapa gróšur,
4) at skapa stųrri lķvfrųšiligt margfeldi, og
5) at ųkja um frķlendisnżtslu og frķlendisrųkt.

Višmerkingar
Sambęrt stk. 1 kann landsstżrismašurin veita stušul til verkętlanir. Treytin er, at endamįliš viš verkętlanini liggur innanfyri teir ķ stk. 3 nevndu karmar. Stušul kann latast til almennar eins og til privatar verkętlanir. Ętlandi fęr eingin umsókn jįttaš meira enn eina helvt av samlašu stušulsjįttanini, tķ endamįliš er at fįa so nógvar og fjųltįttašar verkętlanir, sum gjųrligt. Stušul veršur latin eftir tilmęli frį Skógrųktini.

§ 12. Umsókn um stušul skal latast landsstżrismanninum.
Stk. 2. Saman viš umsókn um stušul skulu hesar upplżsingar latast um ętlanina:
1) endamįl og lżsing,
2) įbyrgdarhavari,
3) kostnašur, og
4) fķgging.

Višmerkingar
Oljumįlarįšiš umsitur vegna landsstżrismannin jįttanina til višarvųkstur og frķlendisrųkt. Ķ stk. 2 er neyvari įsett, hvųrjar upplżsingar skulu latast um verkętlanina, ķroknaš upplżsingar um eginfķgging v.m. Ynskjandi er, at verkętlanir partvķst eru eginfķggjašar, annašhvųrt beinleišis viš peningaligum ķkasti ella gjųgnum verkligt arbeiši.

§ 13. Landsstżrismašurin skal ķ seinasta lagi 1. februar įriš eftir, at tilsųgn um stušul er latin, hava frįgreišing um, hvussu stušulin er nżttur.
Stk. 2. Stušul, sum ikki er nżttur ķ seinasta lagi 31. desember ķ stušulsįrinum, fellur burtur.

Višmerkingar
Sambęrt stk. 1 skal frįgreišing latast um, hvussu stušulin er nżttur. Freistin er įsett til 1. februar įriš eftir at stušulin er latin. Orsųkin er, at vanliga gongur rśm tķš frį tķ, at fariš veršur undir verkętlanir av hesum slag, og til śrslitiš av teimum sęst.

Ikki brśktur stušul ķ einum fķggjarįri fellur burtur av sęr sjįlvum.

§ 14. Landsstżrismašurin kann leggja umsitingar- og eftirlitsuppgįvurnar eftir hesi lóg til įvķsan landsstovn ella landsstovnar.

Višmerkingar
Landsstżrismašurin kann leggja umsitingina og eftirlitiš til ein ella fleiri stovnar. Ķ fyrstu atlųgu er ętlanin at lata Skógrųkt landsins flestu umsitingar- og eftirlitsuppgįvurnar eftir lógini. Viš framtķšini ķ huga er ikki óhugsandi, at bygnašarbroytingar kunnu fųra til eina meiri samskipaša umhvųris-, nįttśru- og lendisfyrisiting.

§ 15. Avgeršir um frišing og skipan av lendum eftir §§ 2-4 skulu frįbošast viš almennari lżsing.

Višmerkingar
Ętlanin er, at slķkar avgeršir skulu frįbošast almenninginum eftir somu skipan, sum kend er frį umhvųrvisgóškenningum. Ein slķk įseting tryggjar tann sjįlvsagda opinleika, iš hoyrir eini nśtķmans fyrisiting til.

§ 16. Landsstżrismašurin fęr heimild at ognartaka neyšug lendi til višarlundir, višarvųkstur, frķlendi og plantualing eftir reglunum ķ lóg nr. 69 frį 7. mai 1881 um skyldu at lata lendi til almennar vegir v.m..

Višmerkingar
§ 16 įsetur, at landsstżrismašurin fęr heimild at ognartaka lendi, iš eru neyšug at rųkka nevndu endamįl viš lógini. Ognartųka er sostatt ein sķšsti mųguleiki ķ fųrum har ongin avtala fęst ķ lag um frišing ella brśksavtalu. Ašalreglan er tó, at avtalur um frišing skulu fįast ķ lag ķ sįtt og semju viš įnararnar.

§ 17. Eftirlitsmyndugleikin og lųgreglan hava móti samleikaprógvi atgongd til almenn og privat ųki, fevnd av §§ 2-4.
Stk. 2. Veršur taš kravt, skal lógvįttan sżnast fram.
Stk. 3. Eftirlitsmyndugleikin hevur rętt til innlit ķ ųll skjųl, iš eru neyšug til fremjan av eftirlitinum.

Višmerkingar
Eftirlitiš er tżšandi partur av landsstżrisins arbeišssetningi ķ sambandi viš hesa lóg og tęr reglur og treytir, iš verša įsettar viš heimild ķ lógini. Eftir stk. 1 hevur eftirlitsmyndugleikin beinleišis atgongd til lendi, iš eru frišaš ella skipaš ķ brśksavtalur. Eftir stk. 2 er įsett, at įnarar kunnu nokta eftirlitinum atgongd uttan so, at lógvįttan kann sżnast fram. Henda įseting er ķ samsvari viš nśtķmans ręttarfatan.

Eftir stk. 3 hevur eftirlitsmyndugleikin rętt til innlit ķ ųll skjųl.

§ 18. Landsstżrismašurin hevur eftirlitiš viš, at

  1. lógin og tęr viš heimild ķ lógini įsettu reglur og treytir verša hildnar,
  2. avgeršir um boš ella forboš verša lżddar, og
  3. treytir, įsettar ķ frišingarbrųvum og brśksavtalum, verša hildnar.

Stk. 2. Landsstżrismašurin kann geva boš um, at višurskifti, iš ganga ķmóti lógini ella reglum, įsettar viš heimild ķ lógini, skulu fįast ķ ręttlag innan įsetta freist. Verša bošini ikki gingin į mųti, kann landsstżrismašurin gera av, at bųtandi atgeršir skulu fremjast fyri įnarans rokning.

Višmerkingar
Eftirlitsmyndugleikin hevur eftirlitiš viš, at lógin eins og reglur og treytir, įsettar viš heimild ķ lógini, verša fylgd. Eisini kann eftirlitsmyndugleikin geva boš um, at višurskifti, sum eru ķmóti lógini, verša fingin ķ ręttlag innan neyvari įsetta freist. Mųguleiki er eisini at lata bųtandi atgeršir verša framdar fyri įnarans rokning.

§ 19. Avgeršir, tiknar viš heimild ķ lógini ella eftir reglum, įsettar viš heimild ķ lógini, kunnu kęrast til landsstżrismannin.
Stk. 2. Kęrufreistin er 4 vikur frį tķ degi, avgeršin er frįbošaš.
Stk. 3. Ein kęra setur stešg fyri ķverksetan av avgeršini, til kęrumįliš er avgjųrt.

Višmerkingar
Avgeršir kunnu kęrast til landsstżrismannin. Hugsaš veršur serliga um avgeršir, iš eru alment frįbošašar sambęrt § 15. Verša slķkar avgeršir kęrdar, setur hetta stešg fyri ķverksetan av ętlaša arbeišinum, til kęrumįliš er avgjųrt.

§ 20. Viš bót veršur sektašur tann, iš tilętlaš ella av grovum ósketni ger skaša į lendi, iš eru frišaš ella skipaš ķ brśksavtalur, ella ger skaša į herverandi vųkstur, djóralķv, śtgerš, og lķknandi, ella misrųkir sķnar skyldur eftir §§ 2-4.
Stk. 2. Er brotiš framt av lųgfrųšiligum persónum so sum partafelag, smįpartafelag, lutafelag ella tķlķkum, kann bótin verša kravd av felagnum sjįlvum.
Stk. 3. Er brotiš framt av landinum, einari kommunu ella einum kommunalum felagsskapi, kann landinum, kommununi ella kommunala felagsskapinum verša įlųgd bót.

Višmerkingar
Hęgsta revsing er bót. Treytin fyri revsing er, at ein fysiskur ella lųgfrųšiligur persónur hevur framt skaša, annašhvųrt tilętlaš ella av grovum ósketni. Ikki veršur revsaš fyri ósketni.

§ 21. Višarlundir, frišašar viš heimild ķ lóg nr. 53 frį 27. november 1952 um višarlundir, varšveita hetta ķtak (servituttin), til nżggj frišingarvįttan er tinglżst eftir § 3 ķ hesi lóg, ella landsstżrismašurin ger av at strika ķtakiš.
Stk. 2. Avgeršir, viš heimild ķ lóg nr. 53 frį 27. november 1952 um višarlundir, hava gildi, til taš viš heimild ķ hesi lóg ella reglum, įsettum viš heimild ķ hesi lóg, veršur tikin nżggj avgerš.

Višmerkingar
Hetta er ein skiftistķšarįseting, iš stašfestir, at ręttindi og skyldur eftir gomlu lógini varšveita sķtt gildi eisini eftir, at nżggj lóg er komin. Her veršur serliga hugsaš um verandi frišingar, leigusįttmįlar o.t.

§ 22. Henda lóg kemur ķ gildi dagin eftir, at hon er kunngjųrd.
Stk. 2. Lųgtingslóg nr. 53 frį 27. november 1952 um višarlundir, sum seinast broytt viš lųgtingslóg nr. 110 frį 29. juni 1995, veršur samstundis sett śr gildi.

Višmerkingar
Ongin višmerking.

1. višgerš 20. mars 2003. Mįliš beint ķ vinnunevndina.

Į tingfundi 28. aprķl 2003 bošaši lųgtingsformašurin frį, at uppskotssetarin viš skrivi, dagfest 28. aprķl 2003, hevur tikiš mįliš aftur.