Roknskapur - Ķbśšagrunnurin

 

 

71-2  Uppskot til  samtyktar um at góškenna roknskapin hjį Ķbśšagrunninum fyri fķggjarįriš 2001

A. Upprunauppskot
B. 1. višgerš
C. Oršaskifti viš 1. višgerš
D. Nevndarskjųl
E. Įlit
F. 2. višgerš (Einki oršaskifti)

Įr 2003, 25. februar, legši Bįršur Nielsen, lųgtingsmašur, vegna lųgtingsgrannskošararnar fram soljóšandi  

Uppskot

til

samtyktar

Vķsandi til frįgreišing nišanfyri samtykkir Lųgtingiš at góškenna roknskapin hjį Ķbśšagrunninum fyri fķggjarįriš 2001 viš hesum višmerkingum.

Frįgreišing frį lųgtingsgrannskošarunum:

1. Lógargrundarlag

Lógargrundarlagiš fyri Ķbśšagrunnin er Ll. nr. 118 frį 18. juni 1997 "um Hśsalįnsgrunn o.a.". Viš heimild ķ lógini lżsti Landsstżriš 28. aprķl 1998 kunngerš nr. 55 "um Hśsalįnsgrunn o.a."

2. Endamįl

Sambęrt § 16 ķ lógini hevur Ķbśšagrunnurin til endamįls at fremja og stušla kommunum, felųgum og stovnum at śtvega og reka ķbśšahśs, og grunnurin veitir lįn til góškend ķbśšafelųg og ķbśšastovnar, sum sambęrt § 18 skulu verša skipaš sum sjįlvsognarfelųg ella lutafelųg. Ķbśšagrunnurin ella kommunur kunnu sjįlvar seta į stovn tķlķk ķbśšafelųg ella stovnar.

Til at keypa ella byggja ķbśšahśs lęnir Ķbśšagrunnurin 20% og felagiš/stovnurin śtvegar 15% sum eginpening (§ 24). Sambęrt § 17 er fķggjarliga grundarlag grunsins tann peningur, sum veršur jįttašur į lųgtingsfķggjarlógini, og Ķbśšagrunninum er heimilaš at taka upp neyšug lįn at fķggja ķbśšahśs.

3. Fyrisiting

Sambęrt § 3 ķ lógini veršur grunnurin fyrisitin av einum stżri viš 3 limum, sum landsstżrismašurin tilnevnir fyri 4 įr. Landsstżrismašurin tilnevnir samstundis 3 tiltakslimir fyri sama tķšarskeiš. Stżriš setir stjóra at taka sęr av dagligu um- og fyrisitingini, og įsetir viš Landsstżrisins góškenning hansara lųnar- og setanartreytir. Ķ nevndini sita:

Gunri E. Johansen, Tórshavn, formašur
Jóhan Mortensen, Tórshavn
Hans Trygvi Teirin, Tórshavn

Tiltakslimir eru:
Vagn Erik Michelsen, Tórshavn
Niclas Mikkelsen, Syšrugųtu
Martin Simonsen, Fuglafirši

4. Fķggjarvišurskifti

Inntųkurnar hjį Ķbśšagrunninum eru rentuinntųkur av innlįnum ķ fųroyskum peningastovnum. Ķbśšagrunnurin hevur onga jįttan havt į fķggjarlógini sķšani 1998. Tį vóršu jįttašar 10 mió. kr. til grunnin.

5. Roknskaparvišurskifti

Įrsroknskapurin skal sambęrt § 31 ķ lógini verša grannskošašur av lųggildum grannskošara og sķšani verša sendur Landsstżrinum viš frįgreišing og višmerkingum frį stżrinum.

-------------

Til tess at kunna Lųgtingiš um fķggjarligu gongdina, er nišanfyri gjųrdur ein samandrįttur av įrsroknskapinum fyri 2001, og til samanberingar eru roknskapartųlini fyri įrini 1997-2000 tikin viš.

6. Yvirlit yvir rakstur 1997-2001

Nota

(t.kr.)

2001

2000

1999

1998

1997

Rentuinntųkur o.a.

670

537

428

298

56

Rakstrarśtreišslur

-620

-371

-318

-254

-291

1

Tap av sųlu

-953

-

-

-

-

Rakstrarśrslit

-903

167

110

44

-235

Nota 1. Tap viš sųlu

Ķ grannskošanarfrįgreišingini fyri 2001, sum er dagfest 20. desember 2002, kunnar roknskapargrannskošanin um: "Viš skeyti frį 5. mars 2002 selur Ķbśšagrunnurin ķbśšaognina undir Pisuvarša 4 fyri kr. 5.800.000 til nżstovnaša L/F "Ķbśšalutafelagiš undir Pisuvarša 4". Ķ mun til bókfųrda byggikostnašin mį stašfestast eitt tap, sum er śtreišslurfųrt yvir rakstur grunsins 2001, og sum framkemur soleišis:

Keypsprķsur frį Hśsalįnsgrunnurin   6.758.166
Ķbśšagrunnurin, lįn 1.160.000  
Ķbśšagrunnurin, gjaldfųrislįn -160.000  
Hśsalįnsgrunnurin, lįn 2.000.000  
Lįnsveiting til ķlųgu 3.000.000  
     
Innskot frį ķbśšalutaeigarum 1.005.000  
Innskot frį Ķbśšagrunninum 1.800.000 5.805.000
Tap viš sųlu   953.166

Harafturat hevur Hśsalįnsgrunnurin ķ 2002 fyri byggimanglar (undir Pisuvarša 4) rindaš kr. 277.265. Ķbśšagrunnurin hevur eisini ķ 2002 fyri manglar rindaš kr. 119.820. Leišsla grunsins vęntar, at taš koma rokningar fyri umleiš 80 til 100 t.kr. afturat fyri manglar. Ķ 2002 hevur Ķbśšagrunnurin rindaš kr. 15.941 fyri tinglesing og kr. 181.375 ķ sakfųrarakostnaši. Sostatt kann roknast viš, at śtreišslufųrast skulu umleiš kr. 674.401 sum tap viš sųlu av ķbśšaognini undir Pisuvarša 4 ķ roknskapinum fyri 2002. Samlaša tapiš fyri byggingina veršur umleiš kr. 1.627.568.

Ķ byggikostnašinum og tapinum er 25% meirviršisgjald. Stżriš hevur heitt į lųgfrųšing grunsins um at heinta inn meirviršisgjaldiš uppį umleiš 1,5 mió.kr., um neyšugt viš ręttarmįli. Upphęddin er roknaš sum 20% av ųllum byggikostnašinum, uttan sjįlvum hśsakeypinum. Taš er ein lųgfrųšiligur spurningur, um grunnurin skal rinda mvg ella ikki? Hvųr lóg vinnur į hvųrjari? Meirviršisgjaldslógin ella Ll. nr. 188 frį 18 juni 1997 um Hśsalįnsgrunn o.a.? Ķ lųgtingslógini fyri grunnarnar stendur ķ § 36 "…Grunnarnir eru leysir av ųllum skatti og avgjųldum til land og kommunu…". Tó kann stašfestast, at um ķbśšalutaeigararnir bygdu sjįlvir sķna egnu ķbśš, fingu teir arbeišslųnina mvg-frķa men ikki tilfariš. Viš omanfyri nevndu grundgeving meta vit, at mųguligt endurgjald kann ikki mótroknast ķ stašfesta tapinum nś.

Sum partur av fķggingini fyri Pisuvarša 4 hevur stżriš į fundi 6. desember 2001 og 1. mars 2002 samtykt at veita kr. 1.800.000 ķ innskotspeningi ķ L/F "Ķbśšalutafelagiš undir Pisuvarša 4". Sambęrt § 25, stk. 2, um avtųku stendur "…Tį iš ųll įogn er seld, og skuld goldin, veršur mųgulig įogn skift millum verandi lutaeigarar eftir lutfalli lutanna – tó soleišis, at Ķbśšagrunnurin fyrst skal hava kr. 1.800.000 til kurs/rentu samsvarandi § 12 ķ vištųkunum, sum var talan um tilsvarandi stóran innskotnan lut viš stovnan…". Vandi kann verša fyri, at innskotiš ikki fęr fulnaš ķ mųguligum sųluprķsi."

7. Yvirlit yvir gongd ķ fķggjarstųšuni 1997-2001

Nota

(t.kr.)

2001

2000

1999

1998

1997

Aktiv
Tųkur peningur o.a.

9.531

10.687

10.470

11.044

831

Millumrokning viš Deild 2

0

818

818

818

818

Innskot ķ Deild 2

0

495

495

495

495

2

Sjįlvsognarstovnurin Sólstręti

1.650

-

-

-

-

Keypt ognir frį Hśsalįnsgrunninum

12.266

-

-

-

-

Vešskuldarbrųv (śtlįn)

5.184

4.176

3.955

2.954

3.014

Aktiv tilsamans

28.631

16.176

15.738

15.311

5.158

Passiv
Vųru- og tęnastuskuld

44

0

25

0

97

3

Millumrokning viš Hśsalįnsgrunnin

13.547

974

677

385

179

Sinnisbati, innskotslįn frį Deild 2

321

0

0

0

0

Skuld tilsamans

13.912

974

702

385

276

Eginogn:
Eginogn viš įrsbyrjan

15.203

15.036

14.926

4.882

5.117

Jįttan į fķggjarlóg

0

0

0

10.000

0

Rakstrarśrslit

-903

167

110

44

-235

Eginogn tilsamans

14.300

15.203

15.036

14.926

4.882

Passiv tilsamans

28.212

16.177

15.738

15.311

5.158

Nota 2. Sjįlvsognarstovnurin Sólstręti

Undanfarin įr hava ķ grannskošanarfrįgreišingum veriš umrųdd įvķs ógreiš višurskifti višvķkjandi millumrokning viš og mųguligari umskipan av Deild II.

Ķ grannskošanarfrįgreišingini fyri 2001 kunnar roknskapargrannskošanin um: "Hųvušsaktiviš, Ķbśšaognin į Sólteigi 11, sum Ķbśšagrunninum eigur, er viš skeyti frį 11. juli 2001 selt sjįlvsognarstovninum Sólstręti. Ķ hesum sambandi fellur endamįliš viš Deild 2 burtur. Deildin er nś tóm viš bert einum innlįni og eginogn. Leišsla grunsins hevur tķ gjųrt av at leggja roknskapin hjį Deild 2 saman viš roknskapinum fyri Ķbśšagrunnin fyri roknskaparįriš 2001.

Samanleggingin hevur įvirkaš eginognina hjį grunninum positivt viš kr. 420.107. Harafturat kemur raksturin hjį Deild 2 fyri 2001, iš er beinleišis arbeiddur inn ķ raksturin hjį Ķbśšagrunninum, viš einum avlopi kr. 51.257."

Nota 3. Millumrokning viš Hśsalįnsgrunnin

Ķ grannskošanarfrįgreišingini fyri 2001 kunnar roknskapargrannskošanin um, at: "Viš skeyti frį 12. november 2001 keypir grunnurin allar fastognirnar frį Hśsalįnsgrunninum, ętlašar til alternativa bygging. Stżriš hevur į fundi 15. november 2001 samtykt at skeyta Ķbśšagrunninum ognirnar fyri bókfųrda virši ķ Hśsalįnsgrunninum kr. 13.219.221. Fųstu ognirnar verša ikki avskrivašar ķ įrsroknskapinum.

Į omanfyrinevnda stżrisfundi varš samtykt, at keypsupphęddin veršur umlųgd til lįn eftir nęrri įsettum gjaldsreglum. Keypsprķsurin er bókašur į millumrokning viš Hśsalįnsgrunnin. Ķbśšagrunnurin hevur ikki tųkt gjaldfųri til at rinda fyri ognirnar."

Talan er um fastognirnar:

Matr. nr. 755, undir Pisuvarša 4 6.758.166
Matr. nr. 804a, Dalavegi 4 2.361.155
Matr. nr. 897k, Ķslandsvegi 1.256.350
Matr. nr. 897e, Ķslandsvegi 2.843.550
Keypsvirši fastognir tilsamans 13.219.221

Ķbśšagrunnurin skyldar harumframt Hśsalįnsgrunninum kr. 328.268, iš sambęrt § 7 ķ Ll. nr. 118/1997 er gjald fyri at fyrisita grunnin.

Ķ skrivi 13. desember 2002 hevur landsstżrismašurin bošaš stżrinum fyri Hśsalįnsgrunnin frį, at "hann er sinnašur at finna eina loysn į mįlinum um fķggjarliga tųrvin hjį Ķbśšagrunninum, til tess at grunnurin kann stovnseta sjįlvsognarstovnar, iš skulu eiga umrųddu ognir. Sambęrt tilrįšing frį Fķggjarmįlarįšnum ętlar landsstżrismašurin at bišja Lųgtingiš um eina eykajįttan til Ķbśšagrunnin upp į kr. 11.500.000. Eykajįttanin veršur tengd saman viš, at Hśsalįnsgrunnurin rindar ein eins stóran eykaavdrįtt av landskassalįni grunsins, soleišis at eykajįttanin gerst likviditetsneutral."

8. Roknskapargrannskošanin

Lųgtingsgrannskošararnir skulu m.a. ansa eftir, at roknskapurin er ręttur, og at tęr avgeršir, roknskapurin fevnir um, eru samsvarandi veittum jįttanum, galdandi lógum og fyriskipanum. Arbeišiš hjį lųgtingsgrannskošarunum byggir m.a. į frįgreišing frį roknskapargrannskošanini, Grannskošaravirkinum Inpact.

9. Višmerkingar

9.1. Tilknżtiš til fķggjarlógina
Ķ skrivi 19. februar 1998 til Almanna- og Heilsumįlarįšiš vķstu lųgtingsgrannskošararnir į, at ętlaša įrliga virksemiš hjį bęši Hśsalįns- og Ķbśšagrunninum lį uttanfyri fķggjarlógina. Vandi var fyri, at stórt śtlįnsvirksemi śr hesum grunnum kundi avlaga virksemiš ķ landinum, um fyrilit ikki varš tikiš fyri teimum fķggjarligu karmunum, sum Lųgtingiš annars hevši lagt viš įrligu fķggjarlógunum.

Vķsandi til uppskot til samtyktar um at góškenna roknskapin hjį m.ų. Ķbśšagrunninum – Lm. nr. 16/13-1998 –, sum varš samtykt 13. aprķl 1999, varš hildiš ręttastu mannagongd vera, at virksemiš hjį Ķbśšagrunninum varš tikiš beinleišis viš į fķggjarlógina, so Lųgtingiš fekk innlit ķ ętlaša virksemiš og fekk hųvi til at įseta fķggjarligu karmarnar.

Ķ juli 1999 og ķ januar 2000 greiddi landsstżrismašurin frį, at bķšaš hevši veriš eftir Fķggjarmįlarįšnum, fyri at finna śtav, hvussu hvussu fram skuldi verša fariš, og at hesin spurningur eisini fór at verša tikin upp ķ sambandi viš, at lógargrundarlagiš fór at verša endurskošaš

Landsstżrismašurin bošaši ķ februar 2001 lųgtingsgrannskošarunum frį, at hann helt mįliš vera prinsippielt, og at ein stųšutakan hjį landsstżrismanninum ķ fķggjarmįlum var neyšug, įšrenn talan kundi vera um at seta Ķbśšagrunnin į fķggjarlógina.

Ķ november 2001 lęt Fķggjarmįlarįšiš śr hondum eitt įlit "um landsstovnar og –grunnar, tilknżti til fķggjarlóg, landsroknskap og grannskošanarvišurskifti".

Nišurstųšan ķ įlitinum er m.a., at Ķbśšagrunnurin er ein landsstovnur, og er sostatt ogn landskassans. Taš er ķ strķš viš stżrisskipanarlógina, at grunnurin ikki veršur tikin viš į fķggjarlógina og ķ landsroknskapin. Įlitiš vķsir į, at trupulleikarnir kunnu verša loystir viš, at alt virksemiš veršur at taka viš į fķggjarlógina og ķ landsroknskapin. Ķ heilt serligum fųrum kann Lųgtingiš tó viš lóg samtykkja at hava virksemiš uttanfyri fķggjarlógina.

Ķ uppskoti til samtyktar frį lųgtingsgrannskošarunum um at góškenna landsroknskapin fyri fķggjarįriš 2000 (Lm. nr. 85/2001) vóršu nišurstųšurnar ķ įlitinum frį Fķggjarmįlarįšnum umrųddar, og Lųgtingiš samtykti 12. mars 2002 at heita į lųgmann um at sķggja til, at stżrisskipanarlógin ķ framtķšini veršur hildin, soleišis at allir stovnar/grunnar, sum skulu viš į fķggjarlógina, verša tiknir viš į fķggjarlógina 2003.

Lųgmašur kunnaši ķ skrivi 13. juni 2002 um, at įlitiš frį Fķggjarmįlarįšnum hevši veriš lagt fyri og gjųgnumgingiš į landsstżrisfundi 11. desember 2001. Nišurstųšan į landsstżrisfundinum var, at hvųr landsstżrismašur beinanvegin skuldi fara ķ holt viš at gjųgnumganga landsstovnar og grunnar į sķnum ųki til tess at gera neyšugar broytingar samsvarandi įlitinum. Mųguligir ivaspurningar skuldu verša greiddir ķ samrįš viš Fķggjarmįlarįšiš.

Ķbśšagrunnurin var ikki viš sum landsstovnur/-grunnur ķ fķggjarlógaruppskotinum fyri 2003, og ongin lógarbroyting er samtykt, sum heimilar, at virksemiš veršur hildiš uttanfyri fķggjarlógina.

Lųgmašur kunnaši 12. desember 2002 um, at arbeitt veršur viš at fįa greiši į formligu višurskiftunum. Sķšani veršur stųša tikin til, um neyšugar lógarbroytingar skulu verša gjųrdar, so at heimild fęst fyri, at grunnurin kann liggja uttanfyri fķggjarlógina, ella um hann skal verša settur į fķggjarlógini. Sambęrt lųgmanni halda Lųgmįlarįšiš og Fķggjarmįlarįšiš, at uppskot um neyšugar lógarbroytingar kann verša gjųrt so mikiš skjótt, at taš kann verša lagt fyri Lųgtingiš ķ hesi tingsetuni.

Landsstżrismašurin hevur 13. januar 2003 heitt į lųgmann um at leingja freistina til 1. november 2003.

9.2. Strika heimildir til lįntųku
Vķsandi til uppskot til samtyktar um at góškenna roknskapin hjį m.a. Ķbśšagrunninum – Lm. nr. 16/13-1998 –, sum varš samtykt 13. aprķl 1999, varš męlt til, at heimildirnar til lįntųku ķ § 4 og § 17 ķ Ll. nr. 118/1997 vóršu strikašar.

Landsstżrismašurin bošaši ķ februar 2001 frį, at Ķbśšagrunnurin eigur ikki at hava heimild at taka lįn uttan viš heimild ķ lųgtingslóg. Tķ veršur ķ uppskotinum um nżggja lóg fyri Ķbśšagrunnin mišaš eftir at strika verandi heimildir.

Landsstżrismašurin kunnaši ķ januar 2003 um, at ętlanin er at greiša hesi višurskifti, samstundis sum Hśsalįnsgrunnurin vęntandi veršur umskipašur til ein vinnurekandi grunn.

9.3. Lógarheimild til ķlųgur
Ķ einum lųgfrųšiligum uppriti 19. september 2002 frį Lųgmįlarįšnum, umbišiš av Trivnašarmįlarįšnum, er nišurstųšan, at sambęrt Ll. nr. 118/1997 hevur Ķbśšagrunnurin ikki heimild til sjįlvur at śtvega og reka ķbśšahśs.

Ķ frįbošan sķni 23. januar 2003 er endaliga nišurstųšan hjį Landsstżrismįlanevndina m.a., at taš mį sigast at hava veriš ķ strķš viš lógina, at fyrst Hśsalįnsgrunnurin og sķšani Ķbśšagrunnurin hava keypt fastar ognir.

Vķsandi til nišurstųšuna frį landsstżrismįlanevndini įtala lųgtingsgrannskošararnir, at Ķbśšagrunnurin hevur keypt fastar ognir uttan lógarheimild.

1. višgerš 27. februar 2003. Tingmįlini nr. 71-1, 71-2 og 71-3/2002 vóršu višgjųrd undir einum og beind ķ fķggjarnevndina, sum tann 1. aprķl 2003 legši fram soljóšandi

Įlit 

Lųgtingsgrannskošararnir hava lagt mįliš fram tann 25. februar 2003, og eftir 1. višgerš tann 27. februar 2003 er taš beint fķggjarnevndini.

Nevndin hevur višgjųrt mįliš į fundum tann 17., 24. og 31. mars 2003 saman viš mįlunum 71-1, og 71-3/2003. Mįlini hava fingiš somu višgerš, og veršur vķst til įlitiš ķ mįli 71-1/2003.

Ein samd nevnd męlir Lųgtinginum til at góškenna roknskapin.

2. višgerš 4. aprķl 2003. Uppskot til samtyktar samtykt 26-0-0. Mįliš avgreitt.