Mįnašarligur Minstiforvinningur

 

103  Uppskot til  lųgtingslóg um broyting ķ lųgtingslóg um mįnašarligan minstaforvinning til śtróšrarmenn

A. Upprunauppskot
B. Tikiš aftur

Įr 2000, 13. aprķl, legši Jųrgen Niclasen, landsstżrismašur, vegna landsstżriš fram soljóšandi

 

Uppskot

til

lųgtingslóg um broyting ķ lųgtingslóg um mįnašarligan minstaforvinning til śtróšrarmenn

§ 1

Ķ lųgtingslóg nr. 166 frį 29. desember 1997 um mįnašarligan minstaforvinning til śtróšrarmenn verša gjųrdar hesar broytingar:

  1. § 2, stk. 1, veršur oršaš soleišis: "Śtróšrarmašur hevur rętt til mįnašarligan minstaforvinning, um so er, at avvaršandi fiskifar hevur avreitt ķ minsta lagi fyri kr. 72.000,- fyri hvųnn mann seinastu 6 mįnaširnar frammanundan, og ķ minsta lagi fyri kr. 12.000,- fyri hvųnn mann seinastu 2 mįnaširnar frammanundan."
  2. Ķ § 2 veršur sett inn sum stk. 4: "Stk. 4. Viš eigaraskifti fylgir avreišingarviršiš fiskifarinum. Tó kann fyrri eigarin eftir umsókn varšveita avreišingarviršiš, um gamla fiskifariš fęr ręšisavmarking um ikki at verša nżtt til vinnuligan fiskiskap meira."
  3. § 4, stk. 1, veršur oršaš soleišis: "Mįnašarligur minstiforvinningur er kr. 9.000,- um mįnašin. Minstiforvinningurin veršur skerdur viš kr. 0,55 fyri hvųrja krónu, sum śtróšrarmašur hevur forvunniš ķ ašrari inntųku, fiskipartur ķroknašur."
  4. Ķ § 4, stk. 3, veršur "42% " broytt til "35%".
  5. Sum § 4 a. veršur sett inn "§ 4 a. Fiskifar kann ķ tķšarskeišinum frį 1. mai til 31. august, bįšir dagar ķroknašir, verša frįbošaš śr skipanini viš mįnašarligum minstaforvinningi ķ heilan/heilar įlmanakka mįnašir, uttan at kravda avreišingaviršiš smb. § 2, stk. 1, veršur įvirkaš. Fiskifariš mį ikki reka vinnuligan fiskiskap ta tķšina, sum taš er frįbošaš śr skipanini viš mįnašarligum minstaforvinningi."
  6. Ķ § 7 veršur sum nżtt 2. pkt. sett inn soljóšandi įseting "Sum skjalprógv kann grannskošašur įrsroknskapur verša kravdur".
  7. Har oršini "Lųnjavningargrunninum" og "Lųnjavningargrunnin" koma fyri, verša tey broytt til įvikavist "Lųnjavningarstovuni" og "Lųnjavningarstovuna".

§ 2

Henda lóg kemur ķ gildi 1. juni 2000. 

Višmerkingar: Landsstżrismašurin setti ķ desember 1999 ein arbeišsbólk viš umbošum m.a. frį Meginfelag Śtróšrarmanna, Fiskimįlastżrinum og Vinnumįlastżrinum at meta um mųguleikan at gera broytingar ķ verandi skipan viš mįnašarligum minstaforvinningi til tess at bųta um inntųkutrygdina hjį teimum, sum hava śtróšur sum hųvušsvinnu, og at skipanin kundi gerast meira einshįttaš viš ašrar almennar skipanir, herundir skattavišurskifti og arbeišsloysisskipan. Ein av setningum arbeišsbólksins var, at broytingar ikki mįttu gera skipanina dżrari.

Arbeišsbólkurin kom skjótt til ta nišurstųšu, at ķ skattamįlum verša śtróšrarmenn višgjųrdir sum ašrir fiskimenn. Taš sama er galdandi fyri arbeišsloysisskipanina, og at allir bįtaeigarar verša višgjųrdir įjavnt viš sjįlvstųšug vinnurekandi. Hvat višvķkur lųnarhękking og frķtķšarlųn eru śtróšrarmenn ikki undir somu skipan sum ašrir fiskimenn.

Arbeišsbólkurin hevur vķst į tey ynski um broytingar, sum umbošini fyri Meginfelag Śtróšrarmanna settu fram ķ arbeišsbólkinum. Talan er um 4 hųvušsbroytingar:
a) at mįnašarligur minstiforvinningur veršur avroknašur śt frį avrokningini og ikki einum fųstum prosenti,
b) at mįnašarligur minstiforvinningur hękkar viš sama prosentsatsi sum arbeišaralųnin,
d) at frķtķšarlųn veršur rindaš av mįnašarligum minstaforvinningi, og
e) at taš skal bera til at hava summarfrķ uttan at detta śr skipanini.

Um hesi ynski hjį śtróšrarmonnum skulu setast ķ verk, so ųkist kostnašurin av skipanini heilt munandi, og jįttanin į fķggjarlógini fer ikki at halda. Fyri at spara ųkingina innaftur vķsir arbeišsbólkurin į mųguleikar at ųkja kravda avreišingarviršiš soleišis, at fęrri bįtar verša ķ skipanini. Semja var ikki um hetta ķ arbeišsbólkinum.

Landsstżrismašurin ynskir at ganga nųkrum ynskjum į mųti m.a. viš at loyva mųguleikan viš summarfrķ uttan at detta śr skipanini. Samstundis veršur dentur lagdur į, at skipanin ikki elvir til misnżtslu av tųlum og veruligum śtróšrardųgum og avreišingum. Eisini mį skipanin verša mųgulig at umsita. Śt frį hesum er umrįšandi at hava skipanina viš fųstum prosenti og at avmarka vųkstur ķ kostnašinum av skipanini viš fųstum hękkingum ķ prosentum ella frķtķšarlųnarskipan.

Śt frį nevndu fortreytum og fyri at bųta um inntųkutrygdina hjį śtróšrarmonnum veršur skotiš upp, at mįnašarligi minstiforvinningurin hękkar viš 800 krónum, og avrokningin av hżru veršur lękkaš nišur ķ 35 prosent av brutto. Til tess at meirkostnašurin veršur tikin innaftur veršur skotiš upp, at kravda avreišingarviršiš hękkar śr kr. 54.000,- upp ķ kr. 72.000,- fyri 6 mįnaša skeišiš, og minkingin veršur hękkaš śr 50 oyru upp ķ 55 oyru fyri hvųrja krónu. Hetta merkir, at minstiforvinningurin fellur burtur, tį fiskiparturin fer upp um kr. 16.363,64.

Kostnašarmetingin er gjųrd śt frį tķšarskeišinum frį 1. desember 1998 til 30.november 1999. Teldukoyringar, sum vķsa śtrokningina av minstaforvinninginum, eru settar inn fyri nevnda tķšarskeiš og vķsa, at samlaša śtgjaldiš ķ skipanini veršur mest sum taš sama viš broytingaruppskotinum, sum śtgjaldiš var viš galdandi lóg.

Talva 1. er ein kostnašarmeting, sum vķsir munin millum verandi śtrokningarskipan ķ mun til broytingaruppskotiš.

Talva 1: Śtrokningargrundalag

Fortreytir:

Galdandi skipan

Broytingaruppskotiš

Roknaš hżra av brutto

42,0%

35,0%

Mįnašarligur minstiforv.

8.200,00

9.000,00

Minking

50%

55%

Kravt avreišingarvirši seinastu 6 mįnaširnar

54.000,00

72.000,00

Kravt avreišingarvirši seinastu 2 mįnaširnar

0

12.000,00

Skipanin viš inntųkutrygd til śtróšrarmenn 1993 til 1999

Skipanin viš mįnašarligum minstaforvinningi varš, eftir royndarskipan, sett ķ gildi 1. juni 1996. Taš vķsti seg skjótt, at skipanin gjųrdist dżrasti parturin av samlašu inntųkutrygdini til fiskimenn. Lógin um mįnašarligan minstaforvinning varš tķ broytt viš gildi 1. januar 1998. Hesi seinastu tvey įrini hevur minstiforvinningurin veriš stųrra helvtin av samlašu inntųkutrygdini, hóast sparingina viš lógarbroytingini frį 1. januar 1998.

Śtróšrarflotin er eisini undir skipanini viš minstulųn og dagstudningi. Inntųkutrygdin, sum veršur śtgoldin śtróšrarmonnum, er tķ stųrri enn taš, sum śtgoldni minstiforvinningurin er. Sķšani 1. januar 1998 eru tó bert śtróšrarbįtar 30 tons ella stųrri undir skipanini viš minstulųn og dagstudningi, undantikiš fiskifųr, sum reka fiskiskap uttan fyri Fųroyar.

Nišanfyri eru settar upp talvur fyri at lżsa betur, hvussu gongdin og samansetingin hevur veriš og er ķ inntųkutrygd til fiskimenn.

Talva 2 vķsir inntųkutrygdina 1993 – 1999 bżtt eftir slagi av fiskifųrum. Śtróšrarflotin fevnir um ųll fiskifųr ķ fiskidagabólkunum 4 og 5. Feskfiskaskip fevnir um allar feskfiskatrolarar, lķnuskipini og garnaskipini. Fjarfiskiflotin fevnir um restina av flotanum.

Talva 2: Inntųkutrygdin 1993 – 1999, bżtt eftir slagi av fiskifųrum (mill. kr.)

1993

1994

1995

1996

1997

1998

1999

ķalt

prosent

Śtróšrarflotin

28,6

44,0

44,8

42,1

54,0

20,8

20,1

254,4

53%

Feskfiskaskip

31,1

26,3

28,5

20,0

11,8

2,2

3,5

123,4

26%

Fjarfiskiflotin

21,9

21,3

16,4

19,7

12,3

8,4

4,5

104,5

22%

Inntųkutrygd ķalt:

81,6

91,6

89,7

81,8

78,2

31,4

28,0

482,3

100%

Śtróšrarflotin ķ %

35%

48%

50%

51%

69%

66%

72%

Feskfiskaskip ķ %

38%

29%

32%

24%

15%

7%

12%

Fjarfiskiflotin ķ %

27%

23%

18%

24%

16%

27%

16%

Talva 3 vķsir mįnašarliga minstaforvinningin 1999 bżttan į sżslur. Talvan vķsir bara nųgd, virši, manningartal v.m. į bįtum, sum hava veriš undir skipanini viš mįnašarligum minstaforvinningi ķ 1999. Bįtar og manningar, sum ikki hava veriš undir skipanini, eru antin, tķ avreišingarviršiš hevur veriš ov lķtiš, ella tķ avreišingarviršiš er so mikiš stórt, at neyšugt ikki hevur veriš viš mįnašarligum minstaforvinningi.

Talva 3: Mįnašarligur minstiforvinningur 1999 bżttur į sżslur (fyribilstųl). Bįtar og manningar, sum ikki hava fingiš mįnašarligan minstaforvinning, eru ikki viš ķ hesi talvu.

FD

KG

SA

TG

TN

VA

VN

Alt landiš

Tal av bįtum

58

62

16

36

30

21

8

231

1Menn

109,9

224,6

27,8

66,5

50,5

27,0

8,7

515,0

Nųgd (tons)

2.130

4.179

550

1.323

642

313

96

9.232

Virši (krónur)

25.139.700

53.543.188

5.814.768

15.779.338

8.165.912

3.830.279

1.356.656

113.629.841

Minstiforv.

3.976.767

6.600.893

1.027.325

2.046.958

1.889.238

817.322

370.907

16.729.410

Minstiforv ķ %

24%

39%

6%

12%

11%

5%

2%

100%

Mišaltųl uppį kilo:
Kiloprķsur

11,81

12,81

10,57

11,92

12,73

12,23

14,16

12,31

Minstiforv pr kilo

1,87

1,58

1,87

1,55

2,95

2,61

3,87

1,81

1 Menn ķ hesi talvu er at skilja sum mešal manningartal, roknaš alt įriš. Manningartališ į einum bįti kann skifta, og eisini kunnu manningar skifta. Tvs. ķ mešal hava 515 menn veriš undir mįnašarligum minstaforvinningi, mešan ķalt 608 ymsir persónar hava fingiš śtgoldiš.

Talva 4 vķsir tališ av persónum, sum hava fingiš minnstaforvinning śtgoldnan fyri 1999, flokkašir eftir upphędd. Talvan vķsir, at 608 ymsir persónar fingu mįnašarligan minstaforvinning śtgoldnan fyri tśrar/mįnašir ķ 1999. Ķ mišal fingu hesir 608 persónar kr. 27.515,48, harav minsta śtgjald til persón var kr. 76,54, og stųrsta śtgjaldiš var kr. 69.545,00.

Talva 4: Mįnašarligur minstiforvinningur til persónar ķ 1999, flokkašur eftir upphędd

Inntųkutrygd

(interval)

Menn

Minstiforvinningur

ķalt

Minsta

Minstaforv.

Mišal minstaforv.

Mesta minstaforv.

Minni enn 1.000 kr.

11

5.237

77

476

835

1.000 - 10.000 kr.

135

815.134

1.051

6.038

9.985

10.000 - 20.000 kr.

112

1.685.688

10.099

15.051

19.981

20.000 - 30.000 kr.

106

2.686.222

20.015

25.342

29.735

30.000 - 40.000 kr.

71

2.498.214

30.345

35.186

39.640

40.000 - 50.000 kr.

78

3.467.706

40.045

44.458

49.945

50.000 - 60.000 kr.

61

3.376.466

50.355

55.352

59.965

60.000 - 70.000 kr.

34

2.194.742

60.030

64.551

69.545

608

16.729.410

77

27.515

69.545

Umsitingarligar avleišingar: Um "parkeringsskipanin" fer at verša brśkt munandi, ųkir hon um arbeišiš. Hinar broytingarnar hava ikki įvirkan į arbeišsgongdina.

Fķggjarligar avleišingar: Mett veršur ikki, at broytingarnar, ķ sęr sjįlvum, hava fķggjarligar meirśtreišslur fyri landskassan.

Hoyring: Mįliš hevur veriš til ummęlis ķ Fiskivinnu Starvsnevndini. Nevndin hevur ongar višmerkingar til uppskotiš, men męlir til, at oršiš "Lųnjavningargrunnur" veršur broytt til "Lųnjavningarstova".

Męlt veršur Lųgtinginum til at samtykkja uppskotiš.

Višmerkingar til tęr einstųku greinarnar:

Ad § 1, nr. 1 Kravda avreišingarviršiš undanfarnu 6 mįnaširnar veršur hękkaš til kr. 72.000 fyri hvųnn mann undanfarnu 6 mįnaširnar. Ķ galdandi lóg er kravda avreišingarviršiš ķ mešal kr. 9.000 fyri hvųnn mann um mįnašin undanfarnu 6 mįnaširnar, iš svarar til kr. 54.000 fyri hvųnn mann undanfarnu 6 mįnaširnar. Eisini veršur įsett, at bįturin skal ķ minsta lagi hava avreitt fyri kr. 12.000,- fyri hvųnn mann seinastu 2 mįnaširnar frammanundan. Hetta seinasta merkir, at hóast hųvušskraviš er lokiš um kr. 72.000,-, so veršur virši eisini sett į 2 seinastu mįnaširnar.

Ad § 1, nr. 2 Avreišingarviršiš fylgir fiskifarinum viš eigaraskifti. Tó kann fyrri eigarin eftir umsókn varšveita avreišingarviršiš, um gamla fiskifariš fęr ręšisavmarking um ikki at verša nżtt til vinnuligan fiskiskap

Ad § 1, nr. 3 Mįnašarligi minstiforvinningurin veršur nś broyttur til kr. 9.000,00 og minstiforvinningurin veršur skerdur viš kr. 0,55 fyri hvųrja krónu, sum śtróšrarmašur hevur forvunniš av ašrari inntųku, fiskipartur ķroknašur. Smb. galdandi lóg er minstiforvinningurin kr. 8.200,00 og veršur skerdur viš kr. 0,50 fyri hvųrja krónu, sum er forvunnin av ašrari inntųku.

Ad § 1, nr. 4 Fasta prosentiš veršur broytt frį 42% til 35%.

Ad § 1, nr. 5 Įsetir eina sokallaša "parkeringsskipan", har śtróšrarbįtar kunnu melda seg śr skipanini viš mįnašarligum minstaforvinningi ķ summarmįnašunum, uttan at hetta įvirkar, at kravda avreišingarviršiš veršur įvirkaš. Hetta merkir, at um bįtur veršur meldašur śr skipanini frį 1. mai til 1. september, so er kravda avreišingarviršiš taš, sum taš var 1. mai. Fiskifariš mį ikki reka vinnuligan fiskiskap ta tķšina, taš er meldaš śr skipanini viš mįnašarligum minstaforvinningi og fęr ikki minstaforvinning fyri hetta tķšarskeiš. Viš "parkeringsskipanini" kunnu menn leggja bįtin og fara ķ annaš arbeiši fyri summariš, uttan at vandi er fyri at detta śt śr skipanini, tį heystśtróšurin byrjar.

Ad § 1, nr. 6 Sum skjalprógv kann eisini grannskošašur roknskapur verša kravdur viš įrsenda.

Ad § 2 Įsetir nęr lógin fęr gildi. Av umsitingarligum įvum veršur skotiš upp til ein fyrsta ķ mįnašinum.

Vķsandi til grein 54, 2. stk. ķ tingskipan Fųroya Lųgtings višmęla undirritašu tingmenn, at hjįlagda uppskot kann koma til višgeršar.

Eyšun Viderų Jóanis Nielsen Jógvan į Lakjuni
Óli Breckmann Katrin D. Johansen Jįkup Suni Joensen
Rśna Sivertsen Sįmap P. ķ Grund Jógvan Durhuus
Signar į Brśnni Heini O. Heinesen Finnur Helmsdal
Hildur Patursson Hergeir Nielsen Alfred Olsen
Hešin Mortensen Edmund Joensen Lisbeth L. Petersen

Vilhelm Johannesen

Į tingfundi 26. aprķl 2000 bošaši formašurin frį, at Jųrgen Niclasen, landsstżrismašur, vegna landsstżriš hevur tikiš omanfyristandandi mįl aftur.