Ķlųgugrunn til endurnżggjan av veišiflotanum

 

10  Uppskot til  lųgtingslóg um ķlųgugrunn til endurnżggjan av veišiflotanum

A. Upprunauppskot
B. 1. višgerš
C. Įlit
D. 2. višgerš

Įr 1999, 18. oktober, legši Katrin Dahl Jakobsen, lųgtingsmašur, vegna Javnašarflokkin fram soljóšandi

 

Uppskot
til
lųgtingslóg um ķlųgugrunn til endurnżggjan av veišiflotanum

§ 1. Landsstżrismašurin ķ fiskivinnumįlum setir į stovn vinnurekandi grunn, "Ķlųgugrunnur til endurnżggjan av veišiflotanum".
Stk. 2. Ķ tann mun, hetta ikki strķšir móti įsetingunum ķ hesi lógini, skullu įsetingarnar ķ A. nr. 247 af 3. maj 1995 om ikrafttręden for Fęrųerne af lov om erhvervsdrivende fonde, verša galdandi fyri grunnin.
Stk. 3. Landsstżriš setir jįttanina į rakstrarstaši 5.34.4.34: "Nżggj lóggįva" ķ fķggjarlógini fyri 1999 ķ grunnin.

§ 2. Endamįl grunsins skal verša, eftir vinnuligum treytum, at gera ķlųgur ķ verkętlanir til nżbygging ella keyp av nżggjari veišifųrum til fųroyska fiskiflotan. Taš er ein treyt, at ašrir ķleggjarar innseta eginpening ella įbyrgdarlįnspening, sum svarar til ķ minsta lagi 60% av tķ til endamįliš innsetta peninginum, og at ein ella fleiri peningastovnar, grundaš į egnar lįnsmetingar, samstundis veita lįn sum svarar til samlaša til endamįliš insetta peningin. Harumframt er taš ein treyt, at grunnurin fęr įvirkan ķ fyritųkuni.
Stk. 2. Ķlųgan kann verša gjųrd viš innsetan av eginpeningi.
Stk. 3. Grunnurin skal avhenda gjųrdar ķlųgur, tį hesar hava vķst seg lķvfųrar og taš loysir seg at selja.

§ 3. At sita fyri og hava įbyrgdina av grunninum, veršur vald ein nevnd. Nevndin hevur 5 limir, har teir fżra verša śtnevndir av landsstżrismanninum ķ fiskivinnumįlum, mešan tann fimti einmęlt veršur valdur av hinum fżra nevndarlimunum, allir fyri 4 įr ķ senn. Endurśtnevning kann fara fram.
Stk. 2. Nevndarlimirnir skulu hava kunnleika til vinnulig og fķggjarlig višurskifti, kunnu ikki vera lųgtingsmenn, og kunnu ikki samstundis vera nevndarlimir ella stjórnarlimir ķ teimum felųgum, sum grunnurin hevur ella hevur havt nakaš fķggjarligt viš at gera.
Stk. 3. Nevndin kann seta į stovn skrivstovu at hava dagliga raksturin um hendi.

§ 4. Grunnurin ger įrsroknskap og įrsfrįgreišing um virki grunsins.
Stk. 2. Roknskapurin skal grannskošast av lųggildum grannskošara.

§ 5. Heldur nevndin, at endamįl grunsins ikki er til longur, ger nevndin tilmęli til landsstżrismannin ķ fiskivinnumįlum um at taka grunnin av.
Stk. 2. Ķ hesum fųri veršur stųša tikin til, hvussu verša skal viš ognum grunsins.

§ 6. Landsstżrismašurin ķ fiskivinnumįlum hevur umsjón og fķggjarligt eftirlit viš grunninum og rųkir annars tęr uppgįvur, sum eru lagdar til "fondsmyndigheden" sambęrt A. nr. 247 af 3. maj 1995 om ikrafttręden for Fęrųerne af lov om erhvervsdrivende fonde.
Stk. 2. Landsstżrismašurin ķ fiskivinnumįlum ger neyšugu vištųkurnar fyri grunnin ķ samsvari viš omanfyristandandi.

§ 7. Hendan lųgtingslógin fęr gildi dagin eftir, at hon er kunngjųrd.

Višmerkingar
Taš tykist vera breiš semja um, at neyšugt er at loysa trupulleikan višvķkjandi endurnżggjan av veišiflotanum. Hetta er voršiš eitt įtrokandi mįl, nś taš vķsir seg, at stigtakarar helst bķša eftir, um taš rųkist fyri nakrari loysn į hesum stórmįli. Menn vilja ikki fara undir verkętlanir, so leingi óvissa ręšur. Harafturat hava helst allir poilitisku flokkarnir endurnżggjan av flotanum ovarlaga į skrį sķni. Hetta er eisini at finna ķ samgonguskjalinum. Samsvarandi hesum eru jśst til sama endamįl 40 mió.kr. įrliga at finna ķ lųgtingsfķggjarlógini frį og viš 1999 til og viš įr 2002.

Ašalmįliš mį vera at finna eina munadygga og varandi loysn, sum er til gagns fyri mųguligar samstarvspartar. Javnašarfloksins mįl er at finna eina loysn sum loyvir ųllum framtakshugašum fólki framat.

Rųddir eru frammi um, at vinnuligar verkętlanir mugu byggja į veruligan og hollan eginpening. Eingin ivi er um, at fķggjarstovnar eru farnir at krevja meira av mųguligum stigtakarum, tį iš taš ręšum um eginpening. Hetta dylur okkara avmarkaši fķggjarheimur heldur ikki fyri.

Ųll eru vit greiš yvir, at ķlųgur ķ skip eru dżrar. Vinnulķvshugurin man mangan vera stųrri, enn fķggjarorkan loyvir, og taš ger taš helst ógjųrligt fyri einstaklingin at fara undir skipabygging ella skipakeyp. At rųkka mįli av slķkum slagi krevur meira enn hug og virkisfżsni.

Viš at stovna ein grunn, sum veitir ilųgufķgging sum partapening, slepst undan partapolitiskum trżsti og įhugamįlum. Grunnurin veršur leysur av skiftandi stjórnum og veršur sostatt ein stųšugari loysn.

Sambanboriš viš vanliga stušulsveting fęr almenni parturin nś ein aktivan leiklut. Gongst vęl ķ hond, og verkętlanin veršur buršardygg, ber til hjį grunninum at selja sķn part og fara vķšari ķ ašrar verkętlanir.

Vanliga stušulshugtakiš er helst eisini ilt at fįast viš. Tķ nęr, hvar og hvķ er rętt at stušla? Er ikki vandi fyri mannamuni stųrri viš reinum stušli, enn um talan er um partapening?

Viš grunninum standa mųgulig įhugaš į jųvnum fųti. Og helst munnu flestu okkara halda, at viršiligast er, at įbyrgd og myndugleiki fylgjast.

Višmerkingar til einstųku greinarnar
Ad § 1.
Greinin įleggur landsstżrismanninum ķ fiskivinnumįlum at seta į stovn vinnurekandi grunn viš įsetta navninum.

Sambęrt § 1, stk. 4, ķ A. nr. 247 af 3. maj 1995 om ikrafttręden for Fęrųerne af lov om erhvervsdrivende fonde, fevnir lógin ikki um grunnar, sum eru settir į stovn viš ella sambęrt lóg. §1, stk. 2, ķ fyriliggjandi lóg įsetir tó, at fyriskipanin skal verša galdandi ķ tann mun, taš ikki strķšir móti įsetingum ķ fyriliggjandi lóg.

Jįttanin į rakstrarstaši 5.34.4.34: "Nżggj lóggįva" ķ fķggjarlógini fyri 1999 fevnir um 40 mió. kr., sum enn ikki eru nżttar.

Ad. § 2. Greinin įsetir endamįliš viš grunninum og treytirnar fyri, at grunnurin kann gera ķlųgur ķ verkętlanir. Grunnurin kann sostatt fara viš ķ verkętlanir viš at seta upp til 40% av eginpeninginum ella įbyrgdarlįnspeninginum ķ verkętlanina. Harumframt er taš eitt krav, at tųrvur er į samsvarandi upphędd ķ lįnspeningi, sum samlaši til endamįliš insetti peningurin. Mett veršur, at tųrvur ikki er hjį grunninum at fara viš ķ verkętlanir, har mųguleiki er fyri at fįa til vega so nógvan eginpening og/ella įbyrgdarlįnspening, at restfķggingin kann śtvegast viš lįnspeningi, uttan at grunnurin kemur uppķ. Taš er ķ hesum sambandi lagt til grund, at til ber at fįa fķgging viš lįnspeningi, um eginpeningurin ella įbyrgdarlįnspeningurin fer upp um 50%.

Stk. 2 og 3 innihalda įsetingar um, hvussu ķlųgur verša gjųrdar, og nęr tęr eiga at verša avhendar.

Ad. § 3. Greinin inniheldur įsetingar um val av nevnd og stovnan av skrivstovu. Vķst veršur annars til A. nr. 247 af 3. maj 1995 om ikrafttręden for Fęrųerne af lov om erhvervsdrivende fonde, jbr. § 1, stk. 1, ķ fyriliggjandi lóg.

Ad. § 4. Greinin inniheldur įsetingar um įrsroknskap, įrsfrįgreišing og grannskošan. Vķst veršur annars til A. nr. 247 af 3. maj 1995 om ikrafttręden for Fęrųerne af lov om erhvervsdrivende fonde, jbr. § 1, stk. 1, ķ fyriliggjandi lóg.

Ad. § 5. Um t.d. trupulleikin višvķkjandi endurnżggjan av veišiflotanum veršur loystur, ella taš av ašrari orsųk ikki longur er tųrvur į grunninum, skal nevndin gera tilmęli til landsstżrismannin ķ fiskivinnumįlum um at taka grunnin av, og veršur ķ hesum sambandi eisini tikin stųša til, hvussu verša skal viš ognum grunsins.

Ad. § 6. Greinin inniheldur įsetingar um umsjón og fķggjarligt eftirlit v.m. og um vištųkur fyri grunnin. Vķst veršur annars til A. nr. 247 af 3. maj 1995 om ikrafttręden for Fęrųerne af lov om erhvervsdrivende fonde, jbr. § 1, stk. 1, ķ fyriliggjandi lóg.

1. višgerš 27. oktober 1999. Mįliš beint ķ vinnunevndina, sum tann 23. november 1999 legši fram soljóšandi

Į l i t

Mįliš er lagt fram av Javnašarflokkinum tann 18. oktober 1999 og eftir 1. višgerš tann 27. oktober 1999 beint ķ vinnunevndina.

Nevndin hevur višgjųrt mįliš į fundum tann 4., 11., 18. og 22. november 1999.

Nevndin hevur undir višgeršini havt fund viš Fųroya Reišarafelag, Fųroya Sparikassa, Fųroya Realkredittstovn, landsstżrismenninar ķ vinnu- og fiskivinnumįlum og Framtaksgrunn Fųroya.

Ein minniluti ķ nevndini (Heini O. Heinisen, Kįri P. Hųjgaard og Jįkup Suni Joensen) tekur ikki undir viš mįlinum, og męlir Lųgtinginum frį at samtykkja uppskotiš.

Minnilutin (Heini O. Heinisen, Kįri P. Hųjgaard og Jįkup Suni Joensen) hava hesar višmerkingar til uppskotiš frį Javnašarflokkinum. Lógaruppskotiš lķkist nógv vištųkunum fyri Framtaksgrunnin, men sum vištųkurnar eru oršašar, kann Framtaksgrunnurin ikki luttaka ķ verkętlanum, sum bara višvķkja beinleišis endurnżggjan. Taš, sum skilir, er eisini, at taš er landsstżrismašurin ķ fiskivinnumįlum, sum hevur umsjón og fķggjarligt eftirlit viš grunninum. Nevnast kann eisini, at nevndin veršur vald fyri 4 įr ķsenn, mešan nevndin ķ Framtaksgrunninum veršur vald fyri 1 įr ķsenn. Bįšir eru teir undirgivnir lógini um vinnurekandi grunnar frį 3. mai 1995.

Landsstżriš hevur gjųrt semju um at strikaš tęr 40.000.000 į fķggjarlógini, fyri ķ stašin at skapa betri fortreytir fyri vinnuna viš at lękka partafelagsskattin og loyva ķlųgugrunnar innan fiskivinnuna viš serligum teytum. Harafturat skal lógin um vinnuligan fiskiskap gerast geišari, hvat višvķkir umsetiligheit av fiskidųgum og fiskiloyvum. Minnilutin (Heini O. Heinisen, Kįri P. Hųjgaard og Jįkup Suni Joensen) eru samdur viš landsstżrinum um, at vit eiga at skapa fortreytirnar fyri eini endurnżggjan av flotanum, sum kemur av einum góšum rakstri.

Śt frį hesum kunnu Heini O. Heinisen Kįri P. Hųjgaard og Jįkup Suni Joensen ikki taka undir viš uppskotinum frį Javnašarflokkinum.

Ein annar minniluti ķ nevndini (Henrik Old, Dan R. Petersen og Kjartan I. Joensen) tekur undir viš mįlinum, og męlir Lųgtinginum til at samtykkja uppskotiš.

Kjartan I. Joensen hevur hesar višmerkingar:

Taš er įtaluvert, at 40 mió. kr. hava veriš settar av į fķggjarlógini nś ķ fylgjandi 3 įr, og enn eingin semja er fingin um, hvussu hesin peningur best kann koma vinnuni og harviš ųllum samfelagnum til góša.

Taš kann vera gott viš nżggjum tonkum um nżggjar vinnur ķ nżggjum tķšum, men almenna fatanin mį ikki vera hon, at vinnulķvsmenninir ķ Fųroyum spekulera ķ og dśva upp į stušulslóggįvurnar. Og almenna fatanin mį heldur ikki vera hon, at taš er óneyšugt at halda fram viš at byggja fiskiskip til fųroyingar ķ Fųroyum.

Vit liva, og vit skulu jś ųll liva av tķ, sum vinnan kastar av sęr, eisini politikarar.

Avgeršin millum samgonguflokkarnar um at strika tęr 40 miljónirnar į komandi fķggjarlóg og ķ stašin lękka partafelagsskattin, gera fiskidagar meira umsetiligar, seta ķ verk partabręvamarknaš og at bųta avskrivingarmųguleikar hjį fiskiskipum, vigar į ongan hįtt upp ķmóti tķ įrligu 40 miljóna-jįttanini sum eingangs ķlųgujįttan til nżbygging av skipum.

Sostatt er einki annaš alternativ til upprunaliga uppskotiš um ķlųgujįttan enn uppskot Javnašarfloksins, og męlir Kjartan I. Joensen sum limur ķ vinnunevndini tķ til, at eitt samt Lųgting tekur undir viš uppskotinum.

Ein triši minniluti ķ nevndini (Alfred Olsen) kann ķ prinsippinum ikki taka undir viš uppskotinum, vķsandi til taš sum er komiš fram undir višgeršini av mįlinum, men tekur sęr rętt til endaliga stųšutakan ķ tinginum.

2. višgerš 25. november 1999. §§ 1 - 7 fullu 9-6-11. Uppskotiš sostatt falliš. Mįliš avgreitt.